{"id":1299,"date":"2025-03-28T10:25:28","date_gmt":"2025-03-28T10:25:28","guid":{"rendered":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/?p=1299"},"modified":"2025-03-28T10:25:28","modified_gmt":"2025-03-28T10:25:28","slug":"reber-apo-pewistiya-civaka-rojhilata-navin-bi-soresa-jine-heye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/?p=1299","title":{"rendered":"R\u00eaber Apo: P\u00eaw\u00eestiya civaka Rojhilata Nav\u00een bi \u015fore\u015fa jin\u00ea heye"},"content":{"rendered":"<article class=\"post article-title-fw\">\n<div class=\"container\">\n<div class=\"post-content\">\n<h2 class=\"entry-title\">R\u00eaber Apo: P\u00eaw\u00eestiya civaka Rojhilata Nav\u00een bi \u015fore\u015fa jin\u00ea heye<\/h2>\n<p class=\"entry-lead\">\u015eens\u00ea s\u00eestem\u00ea y\u00ea sererastkirina bi reforman z\u00fbdey\u00ee nemaye. Ya ku li hem\u00fb qad\u00ean civak\u00ee b\u00ea me\u015fandin &#8216;\u015fore\u015fa jin\u00ea&#8217; ye. \u00c7awa ku koletiya jin\u00ea koletiya her\u00ee k\u00fbr e, \u015fore\u015fa jin\u00ea j\u00ee \u015fore\u015fa her\u00ee k\u00fbr a azad\u00ee \u00fb wekheviy\u00ea ye.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/article>\n<div class=\"container\">\n<div class=\"row\">\n<div class=\"col-sm-8\">\n<article class=\"post pt-0 mt-0 post-neg bg-transparent\">\n<div class=\"post-header post-content\">\n<div class=\" entry-thumbnail\"><img decoding=\"async\" class=\"img-responsive\" src=\"https:\/\/anfkurdi.com\/uploads\/ku\/articles\/2024\/12\/20241206-20241205-reber-apo-01-jpg9dd9ec-image-jpg0243e4-image.jpg\" alt=\"\" \/><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"post-content\">\n<div class=\"entry-meta\">\n<ul class=\"list-inline\">\n<li class=\"writer\"><i class=\"fa fa-user\"><\/i> ANF<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div class=\"entry-content\">\n<aside id=\"share\" class=\"jssocials\">\n<div class=\"jssocials-shares\">\n<div class=\"jssocials-share jssocials-share-telegram\">Di dema \u015feveqav\u00eatina d\u00eerok\u00ea de bi nasnameya xwe ya civak\u00ee ya bi heybet, jina ku rola dayik-xwedawendiy\u00ea bi xwe ve dan\u00ee, mixabin di Rojhilata Nav\u00een a roja me ya \u00eero de daxistin rew\u015fa metayeke her\u00ee b\u00eaq\u00eemet \u00fb b\u00eanirx. Ev d\u00eeroka ku diviyab\u00fb bi ser\u00ea xwe \u00e7\u00eerokeke w\u00ea ya traj\u00eek heb\u00fbya, em z\u00eade nikarin w\u00ea b\u00eenin ziman \u00fb ji derfet\u00ean v\u00ea yek\u00ea mehr\u00fbm in. L\u00ea em dikarin encam\u00ean w\u00ea rexne bikin. Ewr\u00ean ji mij\u00ea y\u00ean bi dest\u00ea mirov li dora jin\u00ea hatine \u00e7\u00eakirin, div\u00ea ji hev b\u00eane belavkirin \u00fb bi v\u00ee away\u00ee ke\u015fifkirina rastiya w\u00ea, yek ji erk \u00fb wez\u00eefeya p\u00ea\u015f\u00ee ya lezg\u00een a civak\u00ee ye.<\/div>\n<\/div>\n<\/aside>\n<p>Div\u00ea ez e\u015fkere diyar bikim ku ez anal\u00eez\u00ean der bar\u00ea cinsperestiya civak\u00ee de pozit\u00eev\u00eest dib\u00eenim. Ez yeq\u00een nakim ku em karibin bi n\u00eaz\u00eekatiy\u00ean objekt\u00eev \u00ean seresere \u00fb \u00e7or mijara jin\u00ea anal\u00eez \u00fb \u00e7areser bikin. Nexasim em bi \u015f\u00eefrey\u00ean koletiy\u00ea y\u00ean dawerivandine hinav\u00ean jin\u00ea nizanin. Ez yeq\u00een dikim ku pirr z\u00eade bi z\u00eahniyeta fallus-vaj\u00eenay\u00ea hatiye kirin \u00fb ev z\u00eahniyet qab\u00eeliyet\u00ean din \u00ean mirov\u00ee kotrim\u00ee dike. Di v\u00ea babet\u00ea de nuqteya bal\u00ea diki\u015f\u00eene ew e, di c\u00eehana nebat \u00fb heywanan hem\u00fbyan de diyardeya t\u00eakiliya cins\u00ee ya \u015f\u00eawe, dem \u00fb fonksiyona xwe ya diyar heye, li cem cins\u00ea mirov ev \u015f\u00eawe, dem \u00fb fonksiyon ketiye rew\u015fek\u00ea ku z\u00eade hatiye dejenerekirin. Ji sed\u00ee sed diyar e ku \u00e7avkaniya dejenereb\u00fbn\u00ea civak\u00ee ye. Ya rast\u00ee, mirov dikare bib\u00eaje; bi derketin \u00fb gi\u015ft\u00eeb\u00fbna pirsgir\u00eaka civak\u00ee (zordest\u00ee \u00fb m\u00eatinkar\u00ee) bi p\u00ea\u015f ketiye. Ji ber ku civaka dayik\u00ea ji her al\u00ee ve ji hev hatiye xistin, pirsgir\u00eaka jin\u00ea pirsgir\u00eaka sereke ya civak\u00ea ye. Ji bo p\u00eanaseyeke rast, bi v\u00ee away\u00ee destn\u00ee\u015fankirina pirsgir\u00eak\u00ea hewce ye.<\/p>\n<p><strong>P\u00caWENDIYA KU\u015eTINA JINAN BI SERWER\u00ce \u00db M\u00caTINGERIY\u00ca<\/strong><\/p>\n<p>Di mijara jin\u00ea de mirov dikare li ego\u00eest\u00ee \u00fb \u00e7avkoriya zilam weke diyardeyeke rojane, her saet\u00ea \u00e7av bid\u00eare. Di v\u00ea babet\u00ea de zilam\u00ea ji her tebeqeya civak\u00ee, b\u00eay\u00ee ku r\u00eazikeke huquq\u00ee \u00fb exlaq\u00ee nas bike, \u00e7av\u00ea xwe nami\u00e7\u00eene dikuje, qetil dike. Ma kes\u00ea xwed\u00ee wijdan dikare v\u00ea rastiy\u00ea neb\u00eene. Helwest\u00ean hov \u00ean bi v\u00ee reng\u00ee j\u00ee pirran\u00ee li ser nav\u00ea e\u015fq\u00ea t\u00eane n\u00ee\u015fandan. Ji ber ku t\u00eakiliya e\u015fq\u00ea bi heq\u00eeqet\u00ea re k\u00eam z\u00eade hatiye \u015f\u00eerovekirin, yekser w\u00ea b\u00ea f\u00eahmkirin ku vegotineke bi v\u00ee reng\u00ee dereweke her\u00ee rez\u00eel e. \u00c7i di c\u00eehana heywanan \u00e7i j\u00ee di ya nebatan de \u00fb heta di c\u00eehana fizik\u00ee ya em weke \u2018b\u00eacan\u2019 bi nav dikin de \u00e7i kirdareke dibe mijara e\u015fq\u00ea, nakeve nava hewldaneke bi v\u00ee reng\u00ee. Her\u00e7iqas\u00ee hin jir\u00eaderketin\u00ean h\u00ea nehatine anal\u00eezkirin b\u00eane d\u00eetin j\u00ee e\u015fkere ye ku li cem cins\u00ea mirov sedem \u00fb maney\u00ean ku\u015ftin \u00fb cinayetiy\u00ean bi v\u00ee reng\u00ee, gelek\u00ee cuda ne. Ber\u00ea p\u00ea\u015f\u00ee div\u00ea mirov t\u00eakiliya van ku\u015ftin \u00fb cinayetan bi serwer\u00ee \u00fb m\u00eatinkariy\u00ea re weke yek ji xus\u00fbs\u00ean sereke destn\u00ee\u015fan bike.<\/p>\n<p>Pirsa bingeh\u00een a div\u00ea b\u00ea kirin ev e, zilam \u00e7ima di mijara jin\u00ea de evqas\u00ee hes\u00fbd, \u00e7avnebar, tehekumkar \u00fb kujer e, \u00e7ima tevahiya b\u00eest\u00fb\u00e7ar saet\u00ean roj\u00ea ji rew\u015fa xwe ya destav\u00eatin\u00ea nagere. B\u00eaguman destav\u00eatin \u00fb tehekum t\u00eag\u00een\u00ean \u00eest\u00eesmar\u00ea y\u00ean civak\u00ee ne. Reng\u00ea civak\u00ee ya diqewime \u00eefade dike, hiyerar\u015f\u00ee z\u00eadetir bavikpar\u00eaziy\u00ea \u00fb desthilatdariy\u00ea bi b\u00eer dixin. Maneyeke w\u00ea ya din a k\u00fbrtir, xiyaneta li hember\u00ee jiyan\u00ea \u00eefade dike. Gir\u00eadana pirral\u00ee ya jin\u00ea bi jiyan\u00ea re dikare helwesta cinsperestiya civak\u00ee ya zilam zelal bike. Cinsperestiya civak\u00ee, bi bandora cinsperestiya diqed\u00eene \u00fb kor dike jidestdana dewlemendiya jiyan\u00ea, helwesta bi h\u00ears, tecawizkar \u00fb hakim a ev yek dibe sedema w\u00ea, \u00eefade dike. T\u00eakiliya xer\u00eeze \u00fb ajoya cins\u00ee bi domdariya jiyan\u00ea re e\u015fkere ye. L\u00ea mirov nikare bib\u00eene ku ti zind\u00ee \u00fb ruhber b\u00eest\u00fb\u00e7ar saetan ji aliy\u00ea cins\u00ee ve dewam\u00ee bir\u00e7\u00eeye \u00fb xwediy\u00ea v\u00ea z\u00eahniyet\u00ea ye. E\u015fkere ye ku jiyan bi ten\u00ea ji t\u00eakiliya cins\u00ee p\u00eak nay\u00ea. Berevaj\u00ee, mirov dikare bib\u00eaje t\u00eakiliya cins\u00ee bi awayek\u00ee k\u00ealiya mirin\u00ea ye, ya rast\u00ee li dij\u00ee mirin\u00ea p\u00eangaveke kujer a jiyan\u00ea ye. Ango mane ev e; \u00e7alakiya cins\u00ee \u00e7iqas\u00ee z\u00eade be, ewqas\u00ee jiyan ji dest t\u00ea day\u00een.<\/p>\n<p><strong>TI \u015eARISTANIY\u00ca BI QAS\u00ce MODERN\u00ceTEYA KAP\u00ceTAL\u00ceST LI SER JIN\u00ca NEL\u00ceSTIYE<\/strong><\/p>\n<p>Ez nab\u00eajim \u00e7alakiya cins\u00ee bi tevah\u00ee kujer e. \u00cedeala b\u00easer\u00fbbin\u00ee ya jiyan\u00ea j\u00ee di nava xwe de hildigire. L\u00ea ev \u00eedeal, jiyan bi xwe n\u00eene. Berevaj\u00ee, li dij\u00ee tirsa mirin\u00ea tevd\u00eerek e ku mirov dikare bib\u00eaje z\u00eade q\u00eemeta xwe ya heq\u00eeqet\u00ea n\u00eene. Mirov dikare vegotin\u00ea wel\u00ea zelal bike: Gelo dubarey\u00ean xelek\u00ean jiyan\u00ea gir\u00eeng in, yan j\u00ee weke tekxelek ew bi xwe gir\u00eeng e? Pi\u015ft\u00ee ku heq\u00eeqeta ya tektam hat \u00eefadekirin, dubareb\u00fbna b\u00easer\u00fbbin\u00ee ya xelek\u00ea z\u00eade maney\u00ea di nava xwe de nahew\u00eene. Eger bihew\u00eene j\u00ee ev ji hewcedariya xwe gihandina \u2018agah\u00ee-zan\u00eena mutleq\u2019 e. Di v\u00ea rew\u015f\u00ea de xelek \u00e7iqas\u00ee xwe ba\u015f nas bikin, p\u00eadiviya bi agahiya mutleq j\u00ee w\u00ea ewqas\u00ee hatibe tedarikkirin, hing\u00ea j\u00ee xelek ango z\u00eadeb\u00fbna cins\u00ee z\u00eade q\u00eemet \u00fb maneya xwe nam\u00eene.<\/p>\n<p>Ji van nirxandin\u00ean kurt encama mirov dikare derxe ew e ku ji dema dayik\u00ee \u00fb vir ve, jin di nava s\u00eestema bavikan de bi awayek\u00ee s\u00eestem\u00eek \u00fb saz\u00ee bi m\u00eatinkar\u00ee \u00fb zordestiyeke civak\u00ee re r\u00fbbir\u00fb b\u00fbye. Koletiya jin\u00ea bi qas\u00ee ku bi ti \u015f\u00eawey\u00ea koletiy\u00ea re mirov nikaribe bide berhev, tevl\u00eehev \u00fb heyat\u00ee ye. Di nava d\u00eeroka \u015faristaniy\u00ea de bazar\u00ean koleyan \u00ean jin\u00ea, cariyet\u00ee \u00fb saziy\u00ean hareman belk\u00ee hinek\u00ee diyardey\u00ea n\u00ee\u015fan bidin. L\u00ea kirin\u00ean modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest li ser jin\u00ea ewqas\u00ee z\u00eadeb\u00fbne, hed \u00fb hesab\u00ea xwe n\u00eenin. Ti \u015faristaniy\u00ea bi qas\u00ee kap\u00eetal\u00eezm\u00ea bi jin\u00ea nel\u00eestiye \u00fb \u00eest\u00eesmara xwe li ser bi saz\u00ee nekiriye. Diyarde ew\u00e7end hatiye \u00eest\u00eesmarkirin, pirraniya jinan, kirin\u00ean ew xistine rew\u015f\u00ean her\u00ee rez\u00eelane, weke xislet\u00ean bingeh\u00een \u00ean nasnameya jin\u00ea n\u00ee\u015fan didin. Ne ten\u00ea ev, dek\u00fbdolab li ser ser\u00ea w\u00ea t\u00ea gerandin \u00fb ew xwe weke par\u00e7eyek\u00ee dest\u00ea v\u00ea dek\u00fbdolab\u00ea diger\u00eene, qeb\u00fbl dike \u00fb ew wer ketiye dest, ji gerandina v\u00ea dek\u00fbdolab\u00ea ti fikar\u00ea nake. Em bi ten\u00ea behsa m\u00eatinkar\u00ee \u00fb zordestiyeke diyardey\u00ee nakin. Koletiyeke dawerivandine her \u015faney\u00ean jiyan\u00ea, weke \u015f\u00eawey\u00ean deng, reng, beden \u00fb z\u00eahniyet\u00ea b\u00eaxem \u00fb fikar bi dil\u00ea xwe p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f dike. Hay ji xwe n\u00eene t\u00eakiliya xwe ya bi heq\u00eeqeta civak\u00ee re ji dest daye \u00fb kirine ku bi ten\u00ea jiyaneke li ser dik\u00ea t\u00ea l\u00eestin be. Ya rast\u00ee, v\u00ea \u00eemkan\u00ea j\u00ee nab\u00eene. Ji bo bidestxistina heq\u00eeqet \u00fb r\u00fbmeta jiyan\u00ea, ji hev belavkirina mija li dora jin\u00ea, bi tevah\u00ee gir\u00eengiya xwe dipar\u00eaze.<\/p>\n<p><strong>HETA KU HEQ\u00ceQETA CIVAK\u00ce NEY\u00ca BIDESTXISTIN, E\u015eQ NAY\u00ca BIDESTXISTIN<\/strong><\/p>\n<p>Tev\u00ee ku rastiyek e ku b\u00eay\u00ee jin\u00ea jiyan nabe, l\u00ea e\u015fkere ye ku bi jineke ev\u00e7end hatiye xistin j\u00ee jiyaneke manedar \u00fb r\u00fbmetdar nay\u00ea parvekirin. Jiyana bi jina hey\u00ee re her kes \u00fb gi\u015ft\u00ee heta bi qirika xwe ketine nava koletiya her\u00ee rez\u00eelane; bi v\u00ea zan\u00een \u00fb t\u00eagihi\u015ftin\u00ea div\u00ea mirov \u00e7areserker \u00fb \u00e7alak be, w\u00ea ev bibe r\u00eaya rast a rizgariya jiyan\u00ea. Div\u00ea mirov ti car\u00ee ji b\u00eer neke ku bi jin\u00ea re jiyaneke bi mane \u00fb bi anor bi zanyart\u00ee \u00fb hozantiyeke mezin dibe. Y\u00ean \u00eedeaya xwe ya e\u015fq\u00ea hene, div\u00ea k\u00ealiyek\u00ea j\u00ee ji b\u00eer nekin ku bicihan\u00eena v\u00ea e\u015fq\u00ea, bi \u00e7\u00fby\u00eena di r\u00eaya v\u00ea zanyart\u00ee \u00fb mezinahiy\u00ea de ye. Naxwe bi awayek\u00ee din me\u015f \u00fb \u00e7\u00fby\u00een bi e\u015fq\u00ea re xiyanet e, \u00fb ji koletiy\u00ea re xizmet e. Mirov heta xwe negih\u00eene heq\u00eeqeta civak\u00ee, nikare bigih\u00eene e\u015fq\u00ea.<\/p>\n<p>Di \u00e7anda civak\u00ee ya Rojhilata Nav\u00een de bi belge \u00fb del\u00eel\u00ean xurt pi\u015ftrast b\u00fbye ku n\u00eezama dayik\u00ea p\u00eak hatiye. Pi\u015ft\u00ee v\u00ea n\u00eezama bavikan\u00ee (ji sal\u00ean 5000 B.Z. ve her bi p\u00ea\u015f ketiye) ceribandina s\u00eestema \u00eest\u00eesmar \u00fb zordestiya p\u00ea\u015f\u00ee \u00eefade dike. \u015eore\u015feke bi kok a li dij\u00ee jin\u00ea ye. Mal \u00fb zarok dikevin bin serweriya m\u00ear ango saziya bavtiy\u00ea. Ji ber ku r\u00ea li n\u00eezama muhafezekar\u00ee, zordest\u00ee \u00fb \u00eest\u00eesmarkariy\u00ea vedike z\u00eadetir dij\u015fore\u015f e. Wer xuya ye ku b\u00fby\u00eena xwediy\u00ea gelek zarokan n\u00eezama p\u00ea\u015f\u00ee ya mal e. \u00c7iqas\u00ee zarok z\u00eade bibin h\u00eaz, mal \u00fb milkiyet j\u00ee ewqas\u00ee z\u00eade dibin. T\u00eakiliya bavikant\u00ee \u00fb xanedantiy\u00ea bi milkiyet\u00ea re e\u015fkere ye. Xanedant\u00ee saziya malbat\u00ea ya her\u00ee berfireh e; ji klan\u00ea mezintir e, hay ji xwe \u00e7\u00eab\u00fbye \u00fb milk nas kiriye. \u015e\u00eawey\u00ea p\u00ea\u015f\u00ee y\u00ea baviktiy\u00ea ye. Bi pa\u015fveketina xwedantiya jin\u00ea li ser mal \u00fb zarokan re parelel dime\u015fe. \u00c7anda dayik-xwedawend\u00ea \u015f\u00fbna xwe ji \u00e7anda qral-xweday\u00ean zilam re dih\u00eale. Di \u00e7anda Sumeran de mirov van b\u00fbyeran bi awayek\u00ee balk\u00ea\u015f dikare bib\u00eene. Tevahiya d\u00eeroka \u015faristaniy\u00ea zewac \u00fb saziya malbat\u00ea di bin bandora modela xanedantiy\u00ea de bi p\u00ea\u015f dikeve. Ji ber ku xanedant\u00ee weke yekdestdariya desthilatdariy\u00ea \u00fb \u00eedeolojiya m\u00ear\u00ea serwer hat qeb\u00fblkirin an j\u00ee dan qeb\u00fblkirin, zewac\u00ean serdest ne\u00e7ar man otor\u00eeteya bav nas bikin. Bi kurt\u00ee, saziya malbat\u00ea ya xwe disp\u00eare xanedant\u00ee \u00fb zilam xwezay\u00ee nehatiye avakirin, bel\u00ea n\u00eezam\u00ea m\u00eekro y\u00ea otor\u00eeter \u00fb \u00eest\u00eesmarkar \u00ea avakir\u00ee ye.<\/p>\n<p>Modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest ev n\u00eezam h\u00ea z\u00eadetir p\u00ea\u015fde biriye. Di qada huq\u00fbq\u00ee de n\u00eezamname \u00fb sererastkirin\u00ean qan\u00fbn\u00ee y\u00ean ji bo ba\u015fiya jin\u00ea hatin kirin ji bicihan\u00eena wekheviy\u00ea d\u00fbr in. Serwertiya zilam di bin mohra \u015faristaniy\u00ea de zewac p\u00ea\u015fde bir, ji lewra mirov dikare w\u00ea weke saziyeke civaka cinsperest rewa dike, p\u00eanase bike. Hiyerar\u015f\u00ee, desthilatdar\u00ee \u00fb yekdestdariya dewlet\u00ea xwe di komika xwed\u00ee reng\u00ea \u015faneya civak\u00ee \u00fb her\u00ee z\u00eade de n\u00ee\u015fan dane. Di navbera w\u00ea bi xwe, bi away\u00ea xuya dike \u00fb rewakirina w\u00ea de nakokiyeke sergirt\u00ee heye. Di \u015fexs\u00ea jin\u00ea de saziya her\u00ee ba\u015f koletiya gi\u015ft\u00ee ya civak\u00ea kam\u00fbfle \u00fb \u015fapin\u00eaz dike, saziya zewac\u00ea ye. P\u00eavajoya p\u00eerekkirina jin\u00ea (pi\u00e7\u00fbkxistin, rez\u00eelkirin, d\u00fbvik\u00ea zilam) dikin bingeh \u00fb civak\u00ea j\u00ee gav bi gav dikin p\u00eerek. Koletiya zilam pi\u015ft\u00ee p\u00eerekkirina jin\u00ea \u00fb bi w\u00ea re di zikhev de hatiye me\u015fandin. Kolet\u00ee \u00fb p\u00eerektiya li ser jin\u00ea hat\u00ee ceribandin \u00fb encamgirt\u00ee, pa\u015f\u00ea bi zilam \u00fb \u00e7\u00een\u00ean bindest dan qeb\u00fblkirin. Ev p\u00eavajoya bi \u015faristaniy\u00ea re bi p\u00ea\u015f ket bi modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest re derket asta her\u00ee jor \u00fb bilind. Fa\u015f\u00eezm di p\u00eavajoya p\u00eerekkirina civak\u00ea de xwed\u00ee maneyeke taybet e. Civaka tesl\u00eemgirt\u00ee \u00eefade dike. Modern\u00eete civaka gi\u015ft\u00ee ya p\u00eerekb\u00fby\u00ee \u00eefade dike; ango her kes hatiye xesandin, qab\u00eeliyeta xwe ya parastin \u00fb bergiriy\u00ea ji dest dane, her kes \u00ead\u00ee zilam \u00fb p\u00eereka hev in. Komkirina sermayey\u00ea ya dewam\u00ee b\u00fby\u00ee, \u00ead\u00ee w\u00ea bi awayek\u00ee din bi qas\u00ee keys \u00fb firsend\u00ea nede civak\u00ea, \u00eari\u015fkar \u00fb hov bibe. Zewac ew qad e ku l\u00ea destav\u00eatin \u00fb kolet\u00ee bi nav\u00ea nam\u00fbs\u00ea hem t\u00ea rewakirin hem j\u00ee h\u00fbr\u00fbk\u00fbr t\u00ea bicihan\u00een.<\/p>\n<p>Ya maskeya r\u00fby\u00ea modern\u00eetey\u00ea t\u00eene xwar\u00ea, d\u00eesa rew\u015fa \u00eeflas\u00ea ya malbat\u00ea ye. Di \u015faristaniya Rojava de \u00eeflasa malbat\u00ea bi ten\u00ea qelsb\u00fbna t\u00eakiliy\u00ean civak\u00ee n\u00ee\u015fan nade; nakokiya bi civak\u00ea re, rew\u015fa kaot\u00eek \u00fb kr\u00eez\u00ea j\u00ee bi k\u00fbrah\u00ee n\u00ee\u015fan dide. \u00c7awa ku koletiya jin\u00ea asta koletiya civak\u00ee diyar dike, rew\u015fa kaot\u00eek a di t\u00eakiliy\u00ean m\u00ear-jin\u00ea de j\u00ee rew\u015fa kaot\u00eek \u00fb nakokiya modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest a roja me ya \u00eero n\u00ee\u015fan dide.<\/p>\n<p><strong>M\u00caTINGEHA LI SER KEDA JIN\u00ca N\u00ce\u015eANEYA Z\u00caDEB\u00dbNA ZAYEND\u00cePERESTIYA CIVAK\u00ce YE<\/strong><\/p>\n<p>Cinsperestiya civak\u00ee t\u00eag\u00eeneke bi desthilatdariya di t\u00eakiliy\u00ean m\u00ear-jinan de bi s\u00eenor n\u00eene. Desthilatdariyeke di her ast\u00ea de li civak\u00ea belavb\u00fby\u00ee, \u00eefade dike. Desthilatdariya dewlet\u00ea ya bi modern\u00eetey\u00ea her\u00ee mezinb\u00fby\u00ee n\u00ee\u015fan dide. Ti obje bi qas\u00ee jin\u00ea tehr\u00eek nade kirin \u00fb ji bo desthilatdariy\u00ea nabe mijar. Jin weke heb\u00fbneke kirine obje, xwed\u00ee wan xisletan e ku desthilatdariy\u00ea her\u00ee z\u00eade bike. Tim\u00ee di rew\u015fa tehr\u00eekkirin \u00fb pirrkirina desthilatdariy\u00ea de t\u00ea hi\u015ftin. Mirov di v\u00ea \u00e7ar\u00e7ovey\u00ea de t\u00eakiliya jin\u00ea bi desthilatdariy\u00ea re anal\u00eez bike, ji bo e\u015fkerekirina heq\u00eeqeta w\u00ea gir\u00eeng e. Her zilam bi z\u00eadey\u00ee xwed\u00ee w\u00ea z\u00eahniyet\u00ea ye ku h\u00earsa xwe ya desthilatdariy\u00ea li ser jin\u00ea p\u00eak b\u00eene. Heman z\u00eahniyet weke h\u00earsa desthilatdariy\u00ea ya cins\u00ea jin\u00ea ya li ser jin\u00ea \u00fb li ser zarokan pirrtir dibe \u00fb t\u00ea bicihan\u00een. V\u00ea car\u00ea jin dibe gur\u00ea jin\u00ea. B\u00fbyera j\u00ea re reaksiyona zinc\u00eerwar\u00ee t\u00ea gotin, ev e. Rola jin\u00ea di s\u00eestema kap\u00eetal\u00eest a m\u00eatinkariy\u00ea de gelek\u00ee b\u00eahtir dest dide \u00fb e\u015fkere ye. Ji bo s\u00eestem\u00ea, bi ten\u00ea zarokan b\u00eaheq nay\u00eene \u00fb mezin nake, bi heqdesteke her\u00ee k\u00eam baz dide her kar \u00fb suxrey\u00ee. Li ser art\u00ea\u015fa b\u00eakaran di poz\u00eesyona zext\u00ea \u00fb tim\u00ee k\u00eamkirina s\u00eestema heqdestan de t\u00ea girtin. Cih\u00ea xem\u00ea ye, tev\u00ee ku xwediya keda bi cewr \u00fb cefay\u00ea ye, Marks\u00eest j\u00ee di nav\u00ea de, ti doktr\u00een\u00ea hewce ned\u00eetiye behsa ked \u00fb maf\u00ea jinan bike. Ji bo v\u00ea, anal\u00eez\u00ean hewce \u00fb helwesta pol\u00eet\u00eek p\u00ea\u015fde nabe. N\u00ee\u015faneyeke din a berfirehiya cinsperestiya civak\u00ee ya serweriya zilam pi\u015ftrast dike, der bar\u00ea keda jin\u00ea de ye.<\/p>\n<p>Demografya, pirsgir\u00eaka \u015f\u00eaniyan, ji pirsgir\u00eaka \u00e7\u00een\u00ee qat bi qat z\u00eadetir ji bo dinya \u00fb civak\u00ea tehl\u00fbke ne. Pirrb\u00fbna \u015f\u00eaniyan ji n\u00eaz ve bi civaka cinsperest \u00fb modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest re t\u00eakildar e. B\u00eest\u00fb\u00e7ar saet\u00ean roj\u00ea xwesteka cins\u00ee ya natemire, \u00e7anda xanedan\u00ee \u00fb malbat\u00ea, pol\u00eet\u00eeka kap\u00eetal\u00eezm \u00fb dewleta netewe ya ji bo kara her\u00ee z\u00eade \u00fb h\u00eaz\u00ea bi xwe re bend \u00fb sukur\u00ean li p\u00ea\u015fiya pirrb\u00fbna \u015f\u00eaniyan diteq\u00eene, radike. Wexta ku al\u00eekariya tekn\u00eek \u00fb tibb\u00ea li v\u00ea b\u00ea z\u00eadekirin, rastiya derdikeve hol\u00ea, ji aliy\u00ea dewamkirina civak \u00fb haw\u00eerdor\u00ea ve rew\u015fa her\u00ee bi tehl\u00fbke \u00eefade dike. Kaosa demograf\u00eek bi v\u00ea rastiy\u00ea ve gir\u00eaday\u00ee ye. Dinya me \u00fb haw\u00eerdor ji m\u00eaj ve hecm\u00ea w\u00ea y\u00ea hey\u00ee (eger z\u00eadeb\u00fbna \u015f\u00eaniy\u00ean 6,5 m\u00eelyar bi v\u00ee away\u00ee dewam bike) gihi\u015ftiye w\u00ee s\u00eenor\u00ee ku nikare bar\u00ea w\u00ea rake. Ji v\u00ee al\u00ee ve j\u00ee nirxandina \u00eeflasa s\u00eestem\u00ea gir\u00eeng e.<\/p>\n<p>Div\u00ea mirov ba\u015f zanibe ku jin weke am\u00fbreke zarokan\u00een\u00ea xistine bin barek\u00ee xeternak \u00fb xwel\u00earagirtina w\u00ea gelek\u00ee zehmet e. Ji b\u00fby\u00eena xwediy\u00ea zarokan w\u00eadetir, \u00e7avkaniya pirsgir\u00eak\u00ea s\u00eestemeke nanozik\u00ea \u00fb suxrekar a girankir\u00ee ye. Herweha div\u00ea mirov ba\u015f zanibe ku zarokan\u00een ne biyoloj\u00eek e, diyardeyeke s\u00eestemwar\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee ye. Her zarok ji aliy\u00ea \u00e7anda hey\u00ee ve ne carek\u00ea, gelek caran t\u00ea maneya mirina jin\u00ea. \u00c7andeke zarokan\u00een\u00ea hewce ye ku q\u00eema xwe bi hindik\u00ee b\u00eene, bi tevah\u00ee tevd\u00eer\u00ean tenduristiy\u00ea bigire \u00fb beriya her ti\u015ft\u00ee div\u00ea ji aliy\u00ea z\u00eahn\u00ee ve ji bo zarokan\u00een\u00ea hatibe amadekirin. Fikra h\u00eaz\u00ea \u00fb b\u00easer\u00fbbin\u00eeb\u00fbn\u00ea ne bi r\u00eaya zarok, div\u00ea mirov bisip\u00eare agah\u00ee-zan\u00eena mutleq \u00fb bedewiy\u00ea, gihi\u015ftina civaka exlaq\u00ee \u00fb pol\u00eet\u00eek, eger mirov bi van xus\u00fbs\u00ean p\u00ea\u015ftir, gihandina zarokan bi awayek\u00ee yekpare anal\u00eez bike, w\u00ea h\u00ea manedartir \u00fb ba\u015ftir bibe. Xulase, div\u00ea mirov mezinkirin \u00fb gihandina zarokan li gor\u00ee p\u00eadiviy\u00ean civaka ekonom\u00eek \u00fb ekoloj\u00eek \u00fb li ser bingeh\u00ea felsefeya azadiy\u00ea anal\u00eez \u00fb \u00e7areser bike.<\/p>\n<p><strong>SEDSALA 21&#8217;\u00ca FERZ DIKE KU \u015eORE\u015eA JIN\u00ca LI P\u00ca\u015e BE<\/strong><\/p>\n<p>S\u00eestem\u00ea ji m\u00eaj ve \u015fens\u00ea xwe y\u00ea sererastb\u00fbn\u00ea bi reforman ji dest daye. Ya p\u00eadiv\u00ee p\u00ea heye \u2018\u015fore\u015feke jin\u00ea ye\u2019 ya ku w\u00ea li tevahiya qad\u00ean civak\u00ee were me\u015fandin. \u00c7awa ku koletiya jin\u00ea koletiya her\u00ee k\u00fbr e, div\u00ea \u015fore\u015fa jin\u00ea j\u00ee bibe \u015fore\u015fa her\u00ee k\u00fbr a wekhev\u00ee \u00fb azadiy\u00ea. \u015eore\u015fa jin\u00ea div\u00ea hem di teor\u00ee \u00fb hem j\u00ee di \u00e7alakiy\u00ea de gav\u00ean bi kok biav\u00eaje. Beriya her ti\u015ft\u00ee li dij\u00ee \u00eedeolojiya cinsperest \u015ferek\u00ee dewam\u00ee \u00fb dijber hewce dike. \u015eore\u015fa jin\u00ea ferz dike ku li dij\u00ee z\u00eahniyeta destav\u00eatin \u00fb tecawizkar a b\u00eest\u00fb\u00e7ar saet\u00ean roj\u00ea li ser kar e, di war\u00ea exlaq\u00ee \u00fb pol\u00eet\u00eek de j\u00ee \u015fer were xurtkirin. Ji bo \u015fore\u015fa jin\u00ea, div\u00ea diyardeya zarokan\u00een\u00ea ya bi armanca m\u00eatinkar\u00ee \u00fb desthilatdariy\u00ea were mehk\u00fbmkirin \u00fb redkirin. \u015eore\u015fa jin\u00ea ferz dike ku \u00eeradeya zarokan\u00een\u00ea bi temam\u00ee ji jina azadb\u00fby\u00ee re were hi\u015ftin. Div\u00ea di \u00eedeolojiya xanedant\u00ee \u00fb malbat\u00ea de \u015fore\u015f p\u00eak b\u00ea. Her\u00e7\u00ee ya her\u00ee gir\u00eeng j\u00ee div\u00ea mirov ji felsefeya hey\u00ee ya jiyana bi jin\u00ea re, belk\u00ee j\u00ee ya ji v\u00ea rastir, ji v\u00ea b\u00eafelsefetiy\u00ea bibihure. Div\u00ea mirov h\u00eaza jiyan\u00ea, bi jin\u00ea re ne di t\u00eagihi\u015ftina zarokan\u00een \u00fb am\u00fbra t\u00earkirina xwestek\u00ean cins\u00ee de, weke tay\u00ea her\u00ee xurt \u00ea dostaniy\u00ea, hevaltiy\u00ea \u00fb civakb\u00fbn\u00ea di afirandina bedew\u00ee, sedaqet, a\u015ft\u00ee \u00fb esalet\u00ea de ji bo parvekirina bi awayek\u00ee azad \u00fb wekhev bib\u00eene.<\/p>\n<p>B\u00eaguman bi jin\u00ea re parvekirina jiyaneke azad \u00fb wekhev, hewce bi zanyartiya beramber bi heq\u00eeqeta civak\u00ee ya mutleq rast dime\u015fe, heye. E\u015fqa rast\u00ee bi ten\u00ea di tewazuna h\u00eaz\u00ea ya heq\u00eeqeta civak\u00ee de bi beramber hev, dikare p\u00eak b\u00ea. Bi kesayet\u00ean bi kolet\u00ee, destav\u00eatin \u00fb desthilatdariy\u00ea b\u00fbne, e\u015fq ti car\u00ee p\u00eak nay\u00ea. \u00ceflas\u00ean malbatan \u00fb ezm\u00fbn\u00ean serneket\u00ee y\u00ean dewam\u00ee \u00fb z\u00eade p\u00eak t\u00ean, v\u00ea rastiy\u00ea pi\u015ftrast dikin. Heger jin j\u00ee her\u00ee k\u00eam bi qas\u00ee m\u00ear bibe xwediy\u00ea h\u00eaza civak\u00ee \u00fb zanyartiy\u00ea, hing\u00ea dibe ku ev\u00een \u00fb xwe\u015fik\u00ee, bi awayek\u00ee azad \u00fb wekhev di nava a\u015ftiy\u00ea de \u00fb b\u00ea desthilatdar\u00ee \u00e7\u00eabibin \u00fb bi parvekirin\u00ea p\u00eak werin. Roja me ya \u00eero ferz dike ku \u015fore\u015fa jin\u00ea ya sedsala 21\u2019\u00ea li p\u00ea\u015f were girtin. Slogana \u201cYan jiyan an j\u00ee barbart\u00ee\u201d v\u00ea \u015fore\u015f\u00ea ferz dike.<\/p>\n<p>Civaka Rojhilata Nav\u00een bi qas\u00ee ku hewcedariya xwe bi duyem\u00een \u015fore\u015feke gund-cotkariy\u00ea heye, ewqas\u00ee hewcedariya xwe bi duyem\u00een \u015fore\u015feke jin\u00ea heye. \u015eore\u015fa jin\u00ea, dayiktiya neol\u00eet\u00eek\u00ea ye. Ya rast\u00ee, \u015fore\u015fa neol\u00eet\u00eek a muhte\u015fem \u015fore\u015feke jin\u00ea b\u00fb. \u015eore\u015fa neol\u00eet\u00eek\u00ea \u015fore\u015fek e ku h\u00ea j\u00ee mirovat\u00ee bi m\u00eerateya w\u00ea debara xwe dike. Ev dij-\u015fore\u015fa mezin a ku li ser bingeha dij-\u015fore\u015fa bavikt\u00ee, \u015faristan\u00ee \u00fb modern\u00eetey\u00ea civaka xwezay\u00ee bi pa\u015f ve xist, b\u00fb encama koletiya her\u00ee k\u00fbr a jin\u00ea \u00fb ev li tevahiya civak\u00ea belavkir\u00ee, di roja me ya \u00eero de li qad\u00ean civak\u00ee hem\u00fbyan di nava rew\u015fa xwe ya kaot\u00eek \u00fb kr\u00eeza s\u00eestemat\u00eek de ye, ji hev de dikeve. Mirov f\u00eahm dike ku ya li ser jin\u00ea t\u00ea ferzkirin xiyaneta bi jiyan\u00ea re ye. Eger jiyan t\u00ea xwestin, div\u00ea ber\u00ea p\u00ea\u015f\u00ee di tewazuna h\u00eaz\u00ea ya zanyartiya beramber\u00ee de ji n\u00fb ve bi jin\u00ea re di \u00e7\u00eakirina his\u00ean bedew\u00ee \u00fb mezinahiy\u00ea \u00fb parvekirina wan de bi ser bikeve. Div\u00ea mirov v\u00ea rastiy\u00ea ava bike \u00fb xwe bigih\u00eene heq\u00eeqeta w\u00ea. Di v\u00ea mijar\u00ea de div\u00ea tek \u00fb gerd\u00fbn\u00ee, ango jin \u00fb m\u00ear\u00ea berbi\u00e7av, m\u00ear \u00fb jintiya mucered a \u00eedeal di zikhev de p\u00eak b\u00ean. Ji bo p\u00eakhatina v\u00ea j\u00ee div\u00ea \u00eerade \u00fb t\u00eagihi\u015ftina w\u00ea b\u00ea p\u00eakan\u00een. Weke milk \u00fb weke xwed\u00ee div\u00ea mirov hevdu ji bin\u00ee ve biterik\u00eenin. Li \u015f\u00fbna nam\u00fbsa r\u00ea\u00fbresm \u00fb kevne\u015fopiy\u00ea div\u00ea mirov balk\u00ea\u015fb\u00fbna kesayeta es\u00eel \u00fb bedew p\u00eak b\u00eene.<\/p>\n<p>Eger \u015fore\u015feke jin\u00ea ya bi kok, ango di jiyan \u00fb z\u00eahniyeta m\u00ear de guhertin \u00e7\u00eanebin, rizgariya jin\u00ea mumk\u00een n\u00eene. Ji ber ku heta jina bi xwe sereka jiyan\u00ea ye rizgar nebe, jiyan tim\u00ee w\u00ea weke leylan \u00fb serabek\u00ea p\u00eak b\u00ea. Heta m\u00ear bi jiyan\u00ea re jiyan j\u00ee bi jin\u00ea re li hev ney\u00ean an\u00een, \u015fad\u00fbman\u00ee \u00fb bextewar\u00ee j\u00ee w\u00ea tim xeyaleke tew\u015f bin. Ji bo jin\u00ea \u00fb jiyana azad rastiy\u00ean civak\u00ee b\u00ea s\u00eenor in. Civaka Rojhilata Nav\u00een \u00fb jina w\u00ea, bi \u015faristaniya bihurand\u00ee \u00fb bi modern\u00eeteya li fetha w\u00ea rast hat, \u00e7iqas\u00ee karibe b\u00ea xistin ewqas\u00ee hat xistin, ew bi xwe \u00ead\u00ee ew n\u00eene, ew xistin rew\u015fa objeyek\u00ea. Mirov pirsgir\u00eaka civak\u00ee bi diyardeya jin\u00ea anal\u00eez bike \u00fb bi heman diyardey\u00ea li \u00e7areseriy\u00ea bigere, r\u00eabazeke rast e. Eger mirov \u015fore\u015fa jin\u00ea ku \u00e7areseriya dayikan e, li ser dayika pirsgir\u00eakan ferz bike, hing\u00ea dikare gav bi gav bigih\u00eeje heq\u00eeqet\u00ea.<\/p>\n<p>Modern\u00eeteya demokrat\u00eek di pirsgir\u00eaka jin\u00ea \u00fb \u015fore\u015f\u00ea w\u00ea de bi \u00eedeal \u00fb bi \u00e7alak\u00ee ye. Di \u00e7ar\u00e7oveya h\u00eaman\u00ean modern\u00eeteya demokrat\u00eek de b\u00eay\u00ee jin\u00ea nabe ku proje b\u00eane amadekirin \u00fb bi cihan\u00een. Berevaj\u00ee, ev \u015fore\u015f\u00ean wel\u00ea ne ku di her gava xwe de bi parvekirina zanyart\u00ee \u00fb \u00e7alaktiya bi jin\u00ea re p\u00eak t\u00ean. Tev\u00ee ku ji bo avakirina civaka ekonom\u00eek hewcedar\u00ee bi p\u00ea\u015fengiya jin\u00ea heye, ji n\u00fb ve avakirina w\u00ea j\u00ee hewcedariya xwe bi h\u00eaza jin\u00ea ya komin\u00ee heye. Ekonom\u00ee p\u00ee\u015fey\u00ea civak\u00ee y\u00ea jin\u00ea bi xwe ye, \u00e7alakiya w\u00ea ye. Ekoloj\u00ee zanistek e ku bi ten\u00ea bi hestyariya jin\u00ea dikare bigih\u00eeje civak\u00ea. Jin weke nasname, haw\u00eerdorpar\u00eaz e. Civaka demokrat\u00eek civakeke wel\u00ea ye ku hewcedariya xwe bi \u00eerade \u00fb z\u00eahn\u00ea azad \u00ea jin\u00ea heye. E\u015fkere ye ku modern\u00eeteya demokrat\u00eek serdema \u015fore\u015fa jin\u00ea \u00fb \u015faristaniya w\u00ea ye.<\/p>\n<p>* Ji pirt\u00fbka &#8216;Li Rojhilata Nav\u00een Kr\u00eeza \u015earistaniy\u00ea \u00fb \u00c7areseriya \u015earistaniya Demokrat\u00eek&#8217; a R\u00eaber Apo hatiye berhevkirin.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/article>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>R\u00eaber Apo: P\u00eaw\u00eestiya civaka Rojhilata Nav\u00een bi \u015fore\u015fa jin\u00ea heye \u015eens\u00ea s\u00eestem\u00ea y\u00ea sererastkirina bi reforman z\u00fbdey\u00ee nemaye. Ya ku li hem\u00fb qad\u00ean civak\u00ee b\u00ea me\u015fandin &#8216;\u015fore\u015fa jin\u00ea&#8217; ye. \u00c7awa ku koletiya jin\u00ea koletiya her\u00ee k\u00fbr e, \u015fore\u015fa jin\u00ea j\u00ee \u015fore\u015fa her\u00ee k\u00fbr a azad\u00ee \u00fb wekheviy\u00ea ye. ANF Di dema \u015feveqav\u00eatina d\u00eerok\u00ea de bi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1079,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-1299","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-jin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1299","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1299"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1299\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1300,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1299\/revisions\/1300"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1079"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1299"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1299"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1299"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}