{"id":1000,"date":"2023-08-10T11:44:22","date_gmt":"2023-08-10T11:44:22","guid":{"rendered":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/?p=1000"},"modified":"2023-08-10T11:44:22","modified_gmt":"2023-08-10T11:44:22","slug":"aboriya-li-bakur-rojhilate-suri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/?p=1000","title":{"rendered":"ABORIYA LI BAKUR-ROJHILAT\u00ca S\u00dbR\u00ce"},"content":{"rendered":"<p><strong><span style=\"color: #ff0000;\">\u00a0 ABORIYA LI BAKUR-ROJHILAT\u00ca S\u00dbR\u00ce<\/span><\/strong><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #ff0000;\">EM\u00ceN ARAM<\/span><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Aboriya li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee dikare di bin s\u00ea sernavan de b\u00ea nirxandin. Yek, bandor \u00fb encam\u00ean m\u00eatingeriya ekonom\u00eek a li ser aboriya civak\u00ea. Dudu; rew\u015fa aboriya civak\u00ea. Sis\u00ea; r\u00eaxistinb\u00fbna Aboriya Komunal Demokrat\u00eek \u00fb encam\u00ean w\u00ea. Rew\u015fa abor\u00ee ya ku di bin s\u00ea serenavan de b\u00ea xulasekirin dikare ron\u00eeker be.<\/p>\n<p><strong>A-Li Rojava M\u00eatingeriya Ekonom\u00eek <\/strong><\/p>\n<p>M\u00eatingeriya li Kurdistan\u00ea bi xisleta qirkeriy\u00ea rab\u00fbye. M\u00eatingeriya ekonom\u00eek hewl daye v\u00ea siyaseta qirkeriy\u00ea temam bike. Li her\u00e7ar par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea j\u00ee bi \u015feklek\u00ee hemaheng m\u00eatingeriya ekonom\u00eek hatiye p\u00eakan\u00een. Ya ji hev cuda terz \u00fb r\u00eabaz\u00ean wan b\u00fbye. \u00c7awa ku M\u00eatingeriya Tirk, \u00ceran \u00fb Iraq\u00ea bi rengek\u00ee xweser\u00ee xwe siyaseta qirkirin\u00ea me\u015fandibe, m\u00eatingeriya S\u00fbr\u00ee j\u00ee li gor\u00ee xweseriya xwe ketiye nav takt\u00eek, r\u00eabaz \u00fb terz\u00ean qirkirin\u00ea. \u00cenkara Kurd \u00fb Kurdistan\u00ea her\u00ee z\u00eade di dema BAAS\u2019\u00ea de hatiye p\u00ea\u015fxistin. BAAS, bizav \u00fb tevgereke fa\u015f\u00eest \u00fb n\u00eejadperest e. Xwe disp\u00eare miletperest\u00ee \u00fb \u015foven\u00eezma Ereban. Ji H\u00eetler, yan\u00ee ji fa\u015f\u00eezma Elman bandor b\u00fbye. Dixwazin \u201cPan-Ereb\u00eezm\u00ea\u201d wek\u00ee bizavek\u00ea p\u00ea\u015f bixin. \u201cN\u00eejada Serdest a Ereb\u201d dipar\u00eazin. Hedefa wan ew e ku maf\u00ea jiyan\u00ea nedin Kurdan. Zek\u00ee El-Ars\u00fbz\u00ee \u00fb M\u00ee\u015fel Eflak di\u00a0 avaniya \u00eedeoloj\u00eek a partiya BAAS\u2019\u00ea de bi rola p\u00ea\u015feng rab\u00fbne, \u201cn\u00eejada serdest a Ereb\u201d dipar\u00eazin \u00fb dib\u00eajin; \u201cEreb tekane n\u00eejad e ku wek\u00ee m\u00eerasa bav\u00ea me Adem ji bo ku n\u00fbnertiya nirx\u00ean serdest \u00ean ser r\u00fby\u00ea erd\u00ea bike ji k\u00fbrahiy\u00ean d\u00eerok\u00ea heta roja me hatiye.\u201d Suleyman Hi\u015f, \u00ea ku di sala 1964\u2019an de b\u00fb Wez\u00eer\u00ea \u00c7and\u00ea y\u00ea Partiya BAAS\u2019\u00ea, di sala 1953\u2019yan de wisa got: \u201cEy Biray\u00ea min \u00ea Ereb! Heger tu rojek\u00ea ne\u00e7ar ma \u015fer\u00ea Siyon\u00eestan bik\u00ee ber\u00ea tifinga xwe ewil\u00ee bide Kurdan.\u201d<\/p>\n<p>Di sala 1952\u2019yan de Cemal Abdulnasir bi darbeyeke esker\u00ee desthilatdariy\u00ea bi dest xwe dixe. Ev p\u00eavajoya darbey\u00ea bandor\u00ea li miletperestiya Ereb dike. Di 22\u2019y\u00ea Sibata 1958\u2019an de Komara Ereb\u00ee ya Yekb\u00fby\u00ee t\u00ea \u00eelankirin. Di p\u00ea\u015fketina v\u00ea bereya fa\u015f\u00eest de, \u201cBereya Netewey\u00ee\u201d (w\u00ea dem\u00ea li S\u00fbr\u00ee desthilatdar b\u00fbn) \u00fb BAAS\u2019\u00ee bi awayek\u00ee \u00e7alak cih\u00ea xwe digirin. BAAS\u2019\u00ee, bi bandora Komara Ereb\u00ee ya Yekb\u00fby\u00ee j\u00ee \u00ear\u00ee\u015f\u00ee Kurdan dikin. Li ser tinekirina Kurdan siyaset\u00ea dime\u015f\u00eenin. Axaftina bi Kurd\u00ee, niv\u00eesandina bi Kurd\u00ee, we\u015fana bi Kurd\u00ee, \u00e7\u00eakirina muz\u00eeka Kurd\u00ee, guhdarkirina muz\u00eeka Kurd\u00ee \u00fb hwd. ji kok t\u00ean qedexekirin. Xebat\u00ean siyas\u00ee t\u00ean qedexekirin \u00fb xebat\u00ean netewey\u00ee y\u00ean Kurdan bi Siyon\u00eezm\u00ea, bi Emperyal\u00eezma Rojava re t\u00eakildar t\u00ean hesibandin, wisa t\u00ean \u015f\u00eerovekirin \u00fb hewl didin bidariz\u00eenin. Hikumeta fa\u015f\u00eest Ereban diki\u015fki\u015f\u00eene \u00fb ber\u00ea wan dide Kurdan. Kurd ji qad\u00ean kar \u00fb aboriy\u00ea t\u00ean d\u00fbrxistin. Du vebij\u00earkan dat\u00eenin p\u00ea\u015fiya Kurdan; yek; hevkar\u00ee, xwe\u00eenkarkirin \u00fb xizmeta m\u00eatingeriy\u00ea. Dudu; heger berxwedan hebe, mirin \u00fb mehk\u00fbmb\u00fbna bir\u00e7\u00eeb\u00fbn\u00ea. Sirg\u00fbn dibin, nav\u00ea Muhacir l\u00ea dikin. Wek\u00ee tal\u00fbkeya potansiyel her tim di l\u00eesteya \u201cewlekariy\u00ea\u201d de cih\u00ea xwe digirin.<\/p>\n<p>Komara Ereb\u00ee ya Yekb\u00fby\u00ee di 28\u2019\u00ea \u00celona 1961\u2019an de bi darbeya Albay Abdulker\u00eem Nahlaw\u00ee, ku ji \u201cbask\u00ea rast\u00ea ye \u00fb karmend\u00ean xeyid\u00ee y\u00ean li Urdin, Si\u00fbd\u00ee Ereb\u00eestan \u00fb S\u00fbr\u00ee\u201d pi\u015ftgir\u00ee didan\u00ea, hilwe\u015fiya. Di encama v\u00ea dijdarbey\u00ea de Komara Ereb\u00ee ya S\u00fbr\u00ee t\u00ea \u00eelankirin. Binavkirina Komar\u00ea ya ten\u00ea bi n\u00eejada Ereb\u00ee n\u00ee\u015fan dide ku w\u00ea \u00eenkara Kurd dewam bike. Kurd bi v\u00ee reng\u00ee \u015f\u00eerove dikin. Jixwe pi\u015ft\u00ee demeke kurt j\u00ee ev \u015f\u00eerove mafdar derdikevin. Hikumeta n\u00fb di sala 1962\u2019yan de li Hesek\u00ea serjim\u00eariy\u00ea dike, ku 150 hezar Kurd l\u00ea dij\u00een, bi dehhezaran Kurd\u00ee ji hemwelat\u00eeb\u00fbn\u00ea derdix\u00eenin. Li seranser\u00ee Ciz\u00eer\u00ea n\u00eaz\u00ee 120 hezar Kurd ji hemwelat\u00eeb\u00fbn\u00ea t\u00ean derxistin. Bi v\u00ea r\u00eak\u00ea Kurd dikevin poz\u00eesyona ecan\u00eeb (biyan\u00ee) yan j\u00ee makt\u00fbm\u00een (dervey\u00ee qeyd\u00ea) \u00fb xak\u00ean di dest Kurdan de bi nav\u00ea reform\u00ea li Ereban t\u00ean belavkirin. Li gel v\u00ea Kurd ber bi ko\u00e7beriy\u00ea ve t\u00ean dehfdan \u00fb avaniya demograf\u00eek diguherin. Girseya Kurd ji ekonomiy\u00ea t\u00ea d\u00fbrxistin, dikeve bin p\u00eakan\u00eena s\u00fbcdar\u00ean potansiyel \u00fb her tim t\u00ean ven\u00ear\u00eenkirin. L\u00eapirs\u00een, mehkeme, zindan \u00fb qetilkirin li ser wan Kurd\u00ean ku li dij\u00ee m\u00eatingeriya abor\u00ee radibin yan j\u00ee \u00eeht\u00eemal e rabin t\u00ean p\u00eakan\u00een. Ji bo Kurdan r\u00eaveberiya n\u00fb ya S\u00fbr\u00ee j\u00ee wek\u00ee berdewama ya beriya xwe dibe. Siyaseta \u00eenkar, \u00eemha \u00fb qirkirin\u00ea bi r\u00ea \u00fb r\u00eabaz\u00ean cudatir t\u00ean domandin. Li Tirkiyey\u00ea \u00e7awa ku \u201cdibistan\u00ean\u201d m\u00eatingeriy\u00ea wek\u00ee am\u00fbr\u00ea bingeh\u00een \u00ea bi\u015favtina Kurdan t\u00ean bikaran\u00een, m\u00eatingeriya S\u00fbr\u00ee j\u00ee nah\u00eale girseya Kurd bixw\u00eene \u00fb bin\u00eev\u00eese \u00fb bi v\u00ea r\u00eak\u00ea hewl dide as\u00eem\u00eele bike. Teyisandina v\u00ea ya li ser ekonomiy\u00ea j\u00ee ew e ku Kurdan dikin \u00eensan\u00ean b\u00eawesf. Kurd\u00ean ku bi v\u00ee reng\u00ee ji kar\u00ean dewlet\u00ea t\u00ean d\u00fbrxistin bi v\u00ea r\u00eabaz\u00ea j\u00ee ji bo sirg\u00fbna ber bi qad\u00ean wek\u00ee Beyr\u00fbd, \u015eam, Heleb\u00ea ve t\u00ean dehfdan. Dixwazin Kurdan cahil bih\u00ealin \u00fb di asta xizmetkirin\u00ea de bi cih bikin. Di qada siyas\u00ee de j\u00ee hewl didin neh\u00ealin hi\u015fmendiya welat \u00fb pol\u00eet\u00eekb\u00fbna Kurdan p\u00ea\u015f bikeve.<\/p>\n<p>Di dema Hafiz Esad \u00fb Be\u015far Esad de j\u00ee rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea neguheriye. Ji ber\u00ea cudatir di war\u00ea takt\u00eek\u00ee de hin guhertin kirine \u00fb hewl dane desthilatdariya xwe bipar\u00eazin. Ti\u015fta esas girtine j\u00ee parastina rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea b\u00fbye. Ji bo v\u00ea yek\u00ea bi qas\u00ee p\u00eaw\u00eest rad\u00eekal bi qas\u00ee p\u00eaw\u00eest j\u00ee hewl dane nerm tevbigerin. Di navenda p\u00eaw\u00eestiya vir de j\u00ee bekaya rant, desthilatdar\u00ee \u00fb dewleta bi zihniyeta BAAS\u2019\u00ea heye. Berjewendiy\u00ean civak\u00ea \u00fb gelan wek\u00ee r\u00fbpo\u015f\u00ea hatine bikaran\u00een. Di dema Hafiz Esad de rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea ji bo Kurdan (1980-1990) takt\u00eeka lihevkirin\u00ea tercih kiriye, l\u00ea muxalefeta Sun\u00ee ya Ereb j\u00ee di qetl\u00eeam\u00ea re derbas kiriye. Pi\u015ft\u00ee Osmaniyan, m\u00eatingeriya S\u00fbr\u00ee \u00fb Tirkan bi giran\u00ee di mijar\u00ean wek\u00ee av\u00ean Ferat, D\u00eecle \u00fb bajar\u00ea Hatay\u00ea de nakok\u00ee hev dibin. Ji ber van nakokiyan Hafiz Esad li dij\u00ee m\u00eatingeriya Tirk terc\u00eeh dike ku li gel Tevgera Azadiy\u00ea peywendiy\u00ean takt\u00eek\u00ee p\u00ea\u015f bix\u00eene. Bi v\u00ea yek\u00ea hewl dide dewleta Tirk tengav bike \u00fb j\u00ea taw\u00eezan bigire. Tevgera Azadiya Kurd j\u00ee hewl daye ji nakokiy\u00ean M\u00eatingeriya Tirk \u00fb S\u00fbr\u00ee s\u00fbd\u00ea bigire \u00fb peywendiya takt\u00eek\u00ee domandiye. Bi giran\u00ee li ser esas\u00ea \u00eemkan\u00ean S\u00fbr\u00ee li Rojhilata Nav\u00een bi salan siyaset kiriye \u00fb t\u00eako\u015f\u00een me\u015fandiye. Tevgera Azadiy\u00ea di n\u00eaz\u00eekatiya xwe de r\u00eagez\u00ee tevgeriyaye \u00fb peywendiya takt\u00eek\u00ee domandiye.<\/p>\n<p>Be\u015far Esad bi rengek\u00ee berevaj\u00ee n\u00eaz\u00ee v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea dibe. R\u00fby\u00ea din \u00ea rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea dixebit\u00eene, \u00eenkarker \u00fb zextker n\u00eaz\u00ee Kurdan, Tevgera Azadiy\u00ea \u00fb gel\u00ean din dibe \u00fb dixwaze bitepis\u00eene. Di encama v\u00ea de m\u00eatingeriya Tirk dikeve nava peywendiyeke n\u00fb ya takt\u00eek\u00ee \u00fb hevpeymana Edeney\u00ea ava dikin. Be\u015far Esad hewl dide pala xwe bide m\u00eatingeriya Tirk, wisa Kurdan bitepis\u00eene \u00fb bi v\u00ee reng\u00ee rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea bipar\u00eaze.<\/p>\n<p>Di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea ti car\u00ee dest ji avaniya xwe ya navend\u00ee-d\u00eekta bernade. Heta dem bi dem z\u00eadetir hi\u015fk dibe, hewl dide muxalefeta ku daxwaz\u00ean demokrat\u00eek \u00ean gelek\u00ee mafdar t\u00eene ziman bi \u015f\u00eedet\u00ea bitepis\u00eene \u00fb texs\u00eer nake ku ji bo v\u00ea yek\u00ea bi sedan \u00eensan\u00ee qetil bike. Rej\u00eema ku h\u00eana ji destp\u00eak\u00ea ve ketiye nav s\u00fbc ti car\u00ee demokrat\u00eekb\u00fbn\u00ea nacerib\u00eene. Ten\u00ea avaniya navend\u00ee \u00fb ant\u00eedemokrat\u00eek esas digire. Ji ber v\u00ea yek\u00ea ye ku her tim li dij\u00ee muxalefeta hundir\u00een qetl\u00eeam, tepisandin \u00fb m\u00eatinger\u00ee esas girtiye. Bi v\u00ea r\u00eabaz\u00ea hewl daye desthilatdariya xwe bipar\u00eaze. Dema Hafiz Esad \u00fb Be\u015far Esad ji bo girsey\u00ean gel d\u00eektatoriy\u00ea \u00eefade dike. Em careke din diyar bikin, rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea qirker n\u00eaz\u00ee Kurdan b\u00fbye. Rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea ya bi p\u00ea\u015fengiya Esadan ji v\u00ea armanca xwe d\u00fbr neketiye \u00fb dewam dike. P\u00eakan\u00eena v\u00ea ya her\u00ee diyar \u00fb prat\u00eek\u00ee Kembera Ereban e \u00fb pol\u00eet\u00eekay\u00ean qetl\u00eeam, sirg\u00fbn \u00fb dana ko\u00e7berkirin\u00ea y\u00ean li dij\u00ee Kurdan e. Di dema Esadan de j\u00ee Kurd ecneb\u00ee \u00fb makt\u00fbm\u00een in. Nav\u00ea wan qedexe ye. Qedexe ye ku bi ziman\u00ea xwe bin\u00eev\u00eesin, bixw\u00eenin, biaxivin, muz\u00eek\u00ea \u00e7\u00eakin. Li ser wan kes\u00ean ku li dij\u00ee v\u00ea derketine j\u00ee cezay\u00ean giran hatine bir\u00een. Nav\u00ea Kurd\u00ee y\u00ea bajar, nav\u00e7e, gund, \u00e7iya, de\u015ft, cih, heta nav\u00ea Kurd\u00ee y\u00ea \u015fexsan j\u00ee hatiye qedexekirin \u00fb guhertin. B\u00eamilkkirina Kurdan her\u00ee z\u00eade di dema Esadan de p\u00eak hatiye. 120 hezar Kurd ji hemwelat\u00eeb\u00fbn\u00ea hatine derxistin, b\u00eay\u00ee ku ti berd\u00ealek b\u00ea day\u00een mal\u00ean wan hatine desteserkirin. Bi r\u00eaka provokasyonan bi sedan Kurd bi awayek\u00ee e\u015fkere hatine qetilkirin. Qetl\u00eeama S\u00eenema Am\u00fbd\u00ea (di 13\u2019\u00ea Mijdara 1960\u2019\u00ee de 283 xwendekar hatine \u015fewitandin \u00fb wisa hatin qetilkirin) \u00fb Qetl\u00eeama Meleba Qami\u015flo (12\u2019\u00ea Adara 2004\u2019an 52 Kurd hatin qetilkirin) m\u00eenak\u00ean v\u00ea y\u00ean e\u015fkere ne.<\/p>\n<p>Li S\u00fbr\u00ee yek ji plan \u00fb projey\u00ean her\u00ee berfireh a m\u00eatingeriya ekonom\u00eek \u201cKembera Ereban\u201d b\u00fbye. Kembera Ereban li S\u00fbr\u00ee t\u00ea p\u00eakan\u00een, l\u00ea plansaz\u00ee ji aliy\u00ea \u201cKomara Ereb\u00ee ya Yekb\u00fby\u00ee\u201d ku Misir ser\u00ea w\u00ea dik\u015f\u00eene \u00fb \u00e7ar h\u00eaz\u00ean m\u00eatinger (Tirkiye, Iraq, \u00ceran, S\u00fbr\u00ee) ve t\u00ea \u00e7\u00eakirin. Proje di war\u00ea \u00eedeoloj\u00eek de bi temam\u00ee zihniyeta BAAS a n\u00eejadperestiya Ereb \u00eefade dike. Di v\u00ea maney\u00ea de Projeya Kembera Ereban berhem\u00ea BAAS\u2019\u00ea ye.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee sal\u00ean 1960\u2019\u00ee n\u00eejadperest\u00ean Ereb li ser kember\u00ea n\u00eeqa\u015f dikin. Ji v\u00ea \u00fb \u015f\u00fbn de n\u00eejadperest \u00fb rej\u00eema BAAS\u2019\u00ea li ser projey\u00ean m\u00eatingeriya abor\u00ee z\u00eadetir h\u00fbr dibin \u00fb amadekariyan dikin. Kembera Ereban hedef dike ku Rojava bi temam\u00ee b\u00ea valakirin, Kurd bi kom\u00ee b\u00ean as\u00eem\u00eelekirin, ji cotkar\u00ee, zireet \u00fb ajaldariy\u00ea yan j\u00ee aboriy\u00ea d\u00fbr bikevin. Bi milek\u00ee din j\u00ee ev \u201cqirkirin\u00ea\u201d \u00eefade dike, qirkirina di her qad\u00ea de, di war\u00ea ekonom\u00eek, sosyal, kulturel \u00fb etn\u00eek\u00ee. Kurdan li welat\u00ea Kurdan mehk\u00fbm\u00ee bir\u00e7\u00eeb\u00fbn\u00ea dikin. Kembera Ereban ji Ser\u00eakaniy\u00ea heta D\u00earik\u00ea, S\u00eamalkay\u00ea di\u00e7e. N\u00eaz\u00ee 280 k\u00eelometre dir\u00eajah\u00ee, 10-15 k\u00eelometre k\u00fbrahiy\u00ea digire nava xwe. Di v\u00ea qad\u00ea de 332 gund hene. Dixwazin 140 hezar Kurd\u00ee ji her\u00eam\u00ea derx\u00eenin. Li v\u00ea her\u00eam\u00ea 7 hezar malbat\u00ean Ereb t\u00ean bicihkirin. Di sala 1969\u2019an de bi gi\u015ft\u00ee milyonek \u00fb 374 hezar donim eraz\u00ee t\u00ea xespkirin. Ev eraz\u00ee bi gi\u015ft\u00ee ji Kurdan t\u00ean girtin. Eraziya hatiye girtin di nava girseya Ereb de t\u00ea belavkirin, ku ev j\u00ee li her\u00eam\u00ea hatib\u00fbn bicihkirin.<\/p>\n<p>Her ku \u015eore\u015fa 19\u2019\u00ea T\u00eermeh\u00ea \u00fb p\u00eakan\u00een\u00ean Neteweya Demokrat\u00eek p\u00ea\u015f ketin kembera Ereban ze\u00eef b\u00fb. Her \u00e7\u00fb xisleta w\u00ea ya \u00eenkar, \u00eemha \u00fb qirkirina ekonom\u00eek t\u00eak \u00e7\u00fb. M\u00eatingeriya Tirk hewl dide Rojava dagir bike, valatiya ku ji ber rej\u00eema ze\u00eefb\u00fby\u00ee ya BAAS\u2019\u00ea \u00e7\u00eab\u00fbye dagire \u00fb Kembera Ereban bi kembera fa\u015f\u00eest a Tirkan berfireh bike \u00fb rojane bike. Di v\u00ea mijar\u00ea de hewl dide bi S\u00fbr\u00ee, \u00ceran, Iraq, R\u00fbsya \u00fb DYE re li hev bike \u00fb xwe mayinde bike. Ji ber v\u00ea yek\u00ea dikare b\u00ea gotin ku Kembera Ereban h\u00eana j\u00ee ji bo Kurdan wek\u00ee pirsgir\u00eakeke bingeh\u00een dewam dike.<\/p>\n<p>Pol\u00eet\u00eekay\u00ean Frans\u00ee \u00fb \u00cengil\u00eezan \u00ean li ser Rojhilata Nav\u00een b\u00fbye bingeh ku kembera Ereban \u00e7\u00eabibe, Kurd b\u00eastatu bim\u00eenin, b\u00ean sirg\u00fbnkirin \u00fb as\u00eem\u00eelekirin, di qetl\u00eeam \u00fb qirkirinan re b\u00ean derbaskirin \u00fb li welat\u00ean xwe b\u00eay\u00ee abor\u00ee bim\u00eenin. Rojava j\u00ee t\u00ea de, S\u00fbr\u00ee bi gi\u015ft\u00ee di 16\u2019\u00ea Gulana 1916\u2019an de bi hevpeymana Sykes-Picot\u2019\u00ea ji bo Fransay\u00ea hat hi\u015ftin. Ev hevpeyman di 14\u2019\u00ea T\u00eermeha 1922\u2019yan de ji aliy\u00ea NY j\u00ee hat er\u00eakirin. Hevpeymana Sykes-P\u00eecot di encam de nehi\u015ftiye dewleteke Kurd ava bibe; bingeh\u00ea pirsgir\u00eak\u00ean \u00eero ava kiriye \u00fb b\u00fbye sebeb ku Kurdistan li gor\u00ee berjewendiy\u00ean Rojavayiyan b\u00ea par\u00e7ekirin. Fransiy\u00ean di 1920\u2019\u00ee de \u015eam dagir kirin, di 17\u2019\u00ea N\u00eesana 1946\u2019an de ji S\u00fbr\u00ee veki\u015fiyan. Di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de Fransiyan j\u00ee li S\u00fbr\u00ee pol\u00eet\u00eekayeke pirmil\u00ee xistin meriyet\u00ea, bi awayek\u00ee yekser ti h\u00eaz nedan hember\u00ee xwe \u00fb hewl dan ji hem\u00fb h\u00eazan feydey\u00ea bigirin. Ev terz\u00ea siyaset\u00ea li beramber\u00ee welat, be\u015f\u00ean gel \u00ean cuda, k\u00eamneteweyan, \u015fexs\u00ean ku di nava e\u015f\u00eer, malbat \u00fb civak\u00ea de giraniyeke wan hene p\u00eak an\u00een. Bi v\u00ee reng\u00ee n\u00eaz\u00ee baweriyan j\u00ee b\u00fbn. Hem \u015fer\u00ea Kurdan kirin hem j\u00ee li hev kirin. Wek\u00ee \u00e7awa xweseriya wan parastine her wiha b\u00eastatub\u00fbna wan j\u00ee parastine \u00fb p\u00eak an\u00eene. Fransiyan her tim Kurd kirine mijara bazar\u00ean xwe. Li beramber\u00ee m\u00eatingeriya Tirk, Ereb \u00fb Farsan wek\u00ee kartek\u00ea bi kar aniye. Di encam de Fransiyan Kurd \u00fb Kurdistan di bin m\u00eatingeriya Tirk, S\u00fbr\u00ee, Iraq \u00fb \u00ceran\u00ea de hi\u015ftin \u00fb di 17\u2019\u00ea N\u00eesana 1946\u2019an de ji qad\u00ea veki\u015fiyan. Encama pol\u00eet\u00eekaya ku bi \u00ceng\u00eel\u00eezan re hevpar hatiye me\u015fandin, Kurdistana par\u00e7eb\u00fby\u00ee ye. Kurdistana par\u00e7eb\u00fby\u00ee j\u00ee bi reng\u00ea Rojhilata Nav\u00een a par\u00e7eb\u00fby\u00ee \u00fb \u015fer\u00ea sedsal\u00ean siberoj\u00ea hatiye hi\u015ftin. Di encam de j\u00ee ev p\u00eak hat \u00fb h\u00eana j\u00ee \u015fer \u00fb pev\u00e7\u00fbn didomin.<\/p>\n<p>Di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de Kurd di war\u00ea \u015fer \u00fb pol\u00eet\u00eekay\u00ean xwe de pir belave \u00fb par\u00e7ey\u00ee ne. Li \u015f\u00fbna Yek\u00eetiya Netewey\u00ee, bi ser\u00ea xwe r\u00eaxistin, part\u00ee, e\u015f\u00eer, malbat, heta \u015fexs j\u00ee siyaset\u00ea dime\u015f\u00eenin. Siyaseta netewey\u00ee nay\u00ea me\u015fandin, gir\u00eaday\u00ee v\u00ea \u015fer\u00ea netewey\u00ee j\u00ee nay\u00ea me\u015fandin. Qalib\u00ean \u00ceslama siyas\u00ee nay\u00ean derbaskirin. Di nava m\u00eatingeran de terc\u00eeh t\u00ea kirin \u00fb ref\u00ean xwe diyar dikin. Dema ku vebij\u00earka s\u00eayem\u00een tine ye, yan\u00ee xwe hilnabij\u00earin, terc\u00eeha wan dibe yek ji m\u00eatinger\u00ean hey\u00ee. Li ser s\u00eenor\u00ea \u201cbiray\u00ea Misilman\u201d \u00fb \u201cumetpar\u00eaz\u201d dim\u00eenin. Xwe disp\u00earin arguman\u00ean teng \u00fb b\u00eamane y\u00ean m\u00eena Frans\u00ee \u00fb \u00ceng\u00eel\u00eez\u00ean \u201cXr\u00eestiyan\u201d \u00fb \u201cGawir\u201d \u00fb hewl didin wisa siyaset\u00ea bikin. Ev zihniyeta siyaset\u00ea \u00fb \u015fer ji bil\u00ee ku xizmeta m\u00eatingeriy\u00ea bike k\u00ear\u00ee ti\u015ftek\u00ee din nay\u00ea. Di v\u00ea dem\u00ea de Kurdan ji bo m\u00eatingeriya Frans\u00ee, \u00ceng\u00eel\u00eez, Tirk, Ereb \u00fb Farisan xizmet kirine. Siyaseta Kurd a par\u00e7ey\u00ee geh li gel Fransiyan geh j\u00ee li cem Tirkan (Osman\u00ee \u00fb Komar) cih girtine. Ti\u015fta ku nikar\u00eeb\u00fb bikira yan j\u00ee her\u00ee k\u00eam kiriye j\u00ee me\u015fandina siyaset \u00fb \u015fer\u00ea xwe ye. Neb\u00fbye \u00eerade. Ji v\u00ea re b\u00easiyaset\u00ee, koriya netewey\u00ee ya siyas\u00ee b\u00ea gotin dibe guncavtir be. Di encam de ji ber ku nikar\u00eeb\u00fbye siyaseta netewey\u00ee bike nikar\u00eeb\u00fbye \u015fer bike, nikar\u00eeb\u00fbya p\u00eas\u00eera xwe ji qirkirin\u00ea, as\u00eem\u00eelasyon\u00ea, li welat\u00ea xwe bir\u00e7\u00ee \u00fb b\u00eay\u00ee ekonom\u00eeb\u00fbn\u00ea, sirg\u00fbn\u00ea, ecneb\u00eeb\u00fbn \u00fb makt\u00fbm\u00eenb\u00fbn\u00ea, b\u00eastatub\u00fbn\u00ea xelas bike.<\/p>\n<p><strong>B-Rew\u015fa Ekonom\u00eek a Civak\u00ea<\/strong><\/p>\n<p>Cografyaya Rojava \u00fb Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee di war\u00ea ekonom\u00ee de xwed\u00ee potansiyelek dewlemend e. Di navbera du \u00e7em\u00ean wek\u00ee Ferat \u00fb D\u00eecle de cih digire. Yan\u00ee li n\u00eev\u00ea Mezopotamya cih digire. Her wiha, ji Bakur\u00ea Kurdistan\u00ea gelek \u00e7em diherikin her\u00eam\u00ea. Ji ber pirsgir\u00eak\u00ean ekoloj\u00eek her di\u00e7e baran k\u00eam dibin \u00fb hi\u015fkay\u00ee (ziway\u00ee) p\u00ea\u015f dikeve. Ev qad qederek\u00ea tav\u00ea digire \u00fb ji ber ku r\u00eajeya w\u00ea ya nem\u00ea k\u00eam e mirov dikare bib\u00eaje xwed\u00ee avhewayeke ziwa ye. Zivistan\u00ean w\u00ea ne hi\u015fk in \u00fb bay\u00ea w\u00ea j\u00ee pir ne dijwar e. Her \u00e7iqas\u00ee li hin deveran \u015foraxb\u00fbn (b\u00eawe\u00e7b\u00fbn) p\u00ea\u015f ketibe j\u00ee xaka w\u00ea berdar e. Li S\u00fbr\u00ee be\u015feke mezin a berhem\u00ean \u00e7andin\u00ee y\u00ean wek\u00ee genim, ceh, n\u00eesk, nok, pembo, garis, sewze li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee digih\u00eajin. Di war\u00ea ajaldariy\u00ea de j\u00ee ev qad dikare gi\u015ft\u00ee S\u00fbr\u00ee xwed\u00ee bike. Di berhemdariya f\u00eakiyan de bi qas\u00ee dexl \u00fb zad nebe j\u00ee p\u00eadiviyeke gir\u00eeng p\u00ea\u015fwaz\u00ee dike. Her wiha, petrol \u00fb enerjiya ji petrol\u00ea ya S\u00fbr\u00ee bi temam\u00ee ji v\u00ea qad\u00ea t\u00ea p\u00ea\u015fwaz\u00eekirin. Be\u015feke mezin a enerjiya elektr\u00eek\u00ea ji bendav\u00ean Ti\u015fr\u00een \u00fb Tebqay\u00ea y\u00ean ku li ser Ferat\u00ea hatine avakirin t\u00ea bidestxistin. Avaniya w\u00ea ya civak\u00ee bi tecrubeya hezaran salan di qad\u00ean wek\u00ee cotkar\u00ee, ajaldar\u00ee, z\u00eereet \u00fb qad\u00ean din de xebata ekonom\u00eek dime\u015f\u00eene. Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee ya ku par\u00e7eyek\u00ee gir\u00eeng \u00ea Mezopotamyay\u00ea ye, xwed\u00ee \u00c7anda Aboriya Xwezay\u00ee ye. Zeneet\u00ean ku bi p\u00ea\u015fengiya gel\u00ean As\u00fbr\u00ee \u00fb Ermen\u00ee p\u00ea\u015f ketine h\u00eana j\u00ee hene. Berhemdariya sanay\u00ee \u00fb teknolojiy\u00ea ne di w\u00ea ast\u00ea de ye ku karibe p\u00eadiviy\u00ean civak\u00ea p\u00ea\u015fwaz\u00ee bike. Feqet di asta sanayiya bi\u00e7\u00fbk de; atolyey\u00ean montaj\u00ea, berhemdariy\u00ea, \u015fir\u00eeke p\u00ea\u015fket\u00ee ne. Qad\u00ean xebat\u00ea y\u00ean wek\u00ee tam\u00eerxane, qutkirina hesinan, firotina par\u00e7eyan \u00fb hwd. dixebitin. Her wiha li qad\u00ea di asteke bi\u00e7\u00fbk de be j\u00ee fabr\u00eeqe \u00fb \u00eemalatxane hene. Asta hey\u00ee ya sanayiy\u00ea nikare bersiv\u00ea bide p\u00eadiviy\u00ean sanayiy\u00ea y\u00ean hem\u00fb civak\u00ea. Encax di war\u00ea binesaziy\u00ea de xwed\u00ee potansiyelek\u00ea ye. Li ser v\u00ea binesaziy\u00ea, li hem\u00fb qad\u00ean sanayiy\u00ea bi r\u00eaka projey\u00ean xweser \u00fb koperat\u00eefan gelek p\u00eadiviy\u00ean civak\u00ea dikarin b\u00ean bersivandin.<\/p>\n<p>M\u00eatingeriya ekonom\u00eek derba her\u00ee mezin li aboriya xwezay\u00ee \u00fb \u00e7anda komunal a ku bi dehhezaran sal in \u00e7\u00eadibe, xistiye. Zihniyet \u00fb \u00eedeolojiya kara her\u00ee z\u00eade b\u00fbye sebeb ku di nava civak\u00ea de nirx\u00ean manew\u00ee dejenere bibin. Al\u00eekar\u00ee, pi\u015ftevan\u00ee, b\u00eay\u00ee bendewar\u00ee ji xwe day\u00een, \u00e7anda diyariy\u00ea, xwed\u00eederketina li ti\u015fta bi edalet, bi exlaq \u00fb hwd., di mijar\u00ean wek\u00ee van de nirx\u00ean manew\u00ee hatine ze\u00eefkirin. Milkiyetpar\u00eaziya taybet, civak \u00fb malbat z\u00eadetir par\u00e7e kiriye. Di v\u00ee war\u00ee de \u00e7anda maddiyatpar\u00eaz z\u00eadetir p\u00ea\u015f ketiye.<\/p>\n<p>Ruxm\u00ee v\u00ea j\u00ee li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee \u00e7anda aboriya xwezay\u00ee h\u00eana j\u00ee heb\u00fbna xwe didom\u00eene. Tevgera azadiy\u00ea bandoreke gir\u00eeng li ser Rojava \u00fb qad\u00ea kiriye. Di war\u00ea \u00eedeoloj\u00eek, pol\u00eet\u00eek \u00fb netewey\u00ee de bandor\u00ea li gel dike. Asteke cid\u00ee ya hi\u015fmendiy\u00ea derxistiye hol\u00ea. Gel\u00ea Rojava bi xwe ji bo jiyana komunal a R\u00eaber Apo \u00fb Apociyan \u015fahid\u00ee kiriye. Lewma j\u00ee bingeh\u00ea civak\u00ee y\u00ea Rojava ji \u015eore\u015fa Gel a Demokrat\u00eek re vekir\u00ee b\u00fbye. Di roja me de mirov dikare bib\u00eaje ku li Rojava \u00fb Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee potansiyela parastina \u015eore\u015fa Gel a Demokrat\u00eek xurt e. Civak \u00fb mil\u00eetan\u00ea p\u00ea\u015feng gihi\u015ftine hev \u00fb v\u00ea yek\u00ea avakirina Neteweya Demokrat\u00eek \u00fb Ekonomiya Komunal Demokrat\u00eek ji her dem\u00ea z\u00eadetir mimkun kiriye.<\/p>\n<p><strong>C-L\u00eager\u00eena Ji Bo R\u00eaxistinkirina Aboriya Komunal Demokrat\u00eek <\/strong><\/p>\n<p>Her \u00e7iqas\u00ee bi \u015eore\u015fa 19\u2019\u00ea T\u00eermeha 2012\u2019an re statuya mirin \u00fb tinekirin\u00ea ya layiq\u00ee Kurd \u00fb Kurdistan\u00ea hatiye d\u00eetin hatibe belavkirin j\u00ee tal\u00fbke bi temam\u00ee raneb\u00fbye. M\u00eatingeriya ekonom\u00eek \u00fb tal\u00fbkeya qirkirin\u00ea h\u00eana j\u00ee dewam dike. Rakirina v\u00ea tal\u00fbkey\u00ea di asteke gir\u00eeng de gir\u00eaday\u00ee avakirina pergala Neteweya Demokrat\u00eek \u00fb Aboriya Komunal Demokrat\u00eek e. Tevgera Azadiy\u00ea xwestiye li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee Aboriya Komunal Demokrat\u00eek di asta pergal\u00ee de ava bike. Ji bo v\u00ea yek\u00ea \u015feh\u00eed\u00ean mezin \u00fb ked\u00ean mezin hatine day\u00een. Wek\u00ee \u00eefadeya t\u00eako\u015f\u00eena li qad\u00ea hewldan\u00ean avakirina hem Neteweya Demokrat\u00eek hem j\u00ee Aboriya Komunal Demokrat\u00eek dewam dikin. Feqet heta niha asteke wisa ya serketin\u00ea nehatiye bidestxistin ku em karibin bib\u00eajin \u201cev j\u00ee modela me ya aboriy\u00ea ye.\u201d Heta mirov dikare bib\u00eaje, \u201cekonomiya l\u00eeberal di asteke mezin de heb\u00fbna xwe didom\u00eene.\u201d<\/p>\n<p>Gel\u00ea me \u00fb kadroy\u00ean ku xebata R\u00eaveberiya Xweser, avakirin\u00ea dime\u015f\u00eenin dizanin ku Aboriya Komunal Demokrat\u00eek bi hem\u00fb r\u00eagez\u00ean w\u00ea ve di asta pergal\u00ee de nehatiye \u00een\u015fakirin. Ev rew\u015fa ketina ferq\u00ea \u00fb zaneb\u00fbna bi v\u00ea p\u00eaw\u00eest dike ku mirov z\u00eadetir hewl bide \u00fb bi fedakar\u00ee tevl\u00ee bibe. P\u00eaw\u00eest dike ku mirov z\u00eadetir zana, bi bername, r\u00eaxist\u00ee \u00fb gir\u00eaday\u00ee r\u00eagezan tevbigere. P\u00eaw\u00eest dike ku ya nehatiye \u00een\u015fakirin b\u00ea \u00een\u015fakirin \u00fb her\u00ee gir\u00eeng j\u00ee baweriy\u00ea, qenehb\u00fbn\u00ea \u00fb guhertina zihniyet\u00ea hewce dike.<\/p>\n<p>P\u00eakan\u00eena \u015fore\u015f\u00ea zor e, l\u00ea avakirina pergala \u015fore\u015f\u00ee, yan\u00ee \u015fore\u015f\u00ea zortir e. Em li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de dij\u00een. Ji v\u00ea re \u201cp\u00eavajoya navber\u00ea\u201d j\u00ee dikare b\u00ea gotin. Rastiyek e, em di \u00een\u015fay\u00ea de zehmetiyan dik\u015f\u00eenin. \u00cen\u015fa \u00fb \u015fer\u00ea parastin\u00ea di zik hev de t\u00ean me\u015fandin. Ev yek j\u00ee li gor\u00ee xwe pirsgir\u00eak \u00fb zehmetiyan t\u00eene. P\u00eavajo \u201caboriya \u015fer\u201d mecb\u00fbr\u00ee dike.<\/p>\n<p>Dema ku mirov karibe li beramber\u00ee desthilatdar\u00ee, dewlet \u00fb sermayeya yekdestdar nekeve nava \u00e7epandin\u00ea, li ser \u00eest\u00eeqameta \u00eedeoloj\u00eek \u00fb pol\u00eet\u00eek bim\u00eene, mirov bizane li dij\u00ee modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest \u00fb ekonomiya l\u00eeberal t\u00eabiko\u015fe m\u00eesoger w\u00ea \u015fore\u015f bigih\u00eaje serketin\u00ea. Ev j\u00ee di her qad\u00ea de t\u00eako\u015f\u00eeneke b\u00eanavber mecb\u00fbr\u00ee dike. T\u00eako\u015f\u00eena li dij\u00ee dijmin li ser du xalan t\u00ea me\u015fandin. Yek, t\u00eako\u015f\u00eena navxwey\u00ee ye. Ev, qad \u00fb terzek\u00ee wisa y\u00ea t\u00eako\u015f\u00een\u00ea ye ku Tevgera Azadiy\u00ea b\u00eay\u00ee navber \u00fb b\u00eay\u00ee sist bike me\u015fandiye, dime\u015f\u00eene. Di v\u00ea mijar\u00ea de avantaj \u00fb tecr\u00fbbey\u00ean pir gir\u00eeng derketine hol\u00ea. V\u00ea yek\u00ea bi xwe re \u00eemkan \u00fb avantaj\u00ean gir\u00eeng an\u00eene. Ya gir\u00eeng ew e ku mirov t\u00eako\u015f\u00eena navxwey\u00ee teng neke, s\u00eenordar neke \u00fb li dij\u00ee desthilatdar\u00ee, dewlet, rant \u00fb zihniyeta jiyana luks t\u00eako\u015f\u00een\u00ea bime\u015f\u00eene. Ya duyem\u00een j\u00ee t\u00eako\u015f\u00eena li dij\u00ee derve ye. Ji berey\u00ea ve, yekser modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest \u00fb m\u00eatingeriya ekonom\u00eek dike hedef \u00fb li dij\u00ee w\u00ea wek\u00ee t\u00eako\u015f\u00eena \u00eedeoloj\u00eek, pol\u00eet\u00eek, esker\u00ee, \u00e7and\u00ee, civak\u00ee \u00fb abor\u00ee t\u00ea me\u015fandin. D\u00eeroka tevgera azadiy\u00ea \u00fb perspekt\u00eefa \u00c7areseriya Neteweya Demokrat\u00eek ji bo v\u00ea yek\u00ea qederek\u00ea p\u00ea\u015fiya mirov ron\u00ee dike.<\/p>\n<p>Li dij\u00ee hundir \u00fb derve, bi kurt \u00fb k\u00eamas\u00ee j\u00ee be t\u00eako\u015f\u00eenek t\u00ea me\u015fandin. Ji bo ku t\u00eako\u015f\u00een bilindtir bibe \u00eemkan hene. E\u015fkere ye, bi v\u00ea r\u00eak\u00ea j\u00ee w\u00ea serketin\u00ean gir\u00eeng b\u00ean qezenckirin. Ji bo hin p\u00ea\u015fketin \u00fb encaman j\u00ee p\u00eadiv\u00ee bi wext\u00ea heye.<\/p>\n<p>R\u00eaveber\u00ean xebata avakirin\u00ea \u00fb civaka Rojava di destp\u00eaka p\u00eavajoy\u00ea de li avakirina Aboriya Komunal biyan\u00ee b\u00fbn. Biyan\u00eeb\u00fbn wek\u00ee ber\u00ea nebe j\u00ee h\u00eana j\u00ee pirsgir\u00eakeke gir\u00eeng e \u00fb div\u00ea b\u00ea derbaskirin. Di n\u00eev\u00ea sala 2005\u2019an de R\u00eaber\u00ea Gel\u00ea Kurd Abdullah Ocalan t\u00eakildar\u00ee Aboriya Komunal Demokrat\u00eek gelek nirxandin p\u00ea\u015f xistin. Bi israr diyar dikir ku p\u00eaw\u00eest e aboriya civak\u00ee b\u00ea r\u00eaxistinkirin. Pi\u015ft\u00ee v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea mijara ekonomiy\u00ea z\u00eadetir b\u00fb rojev \u00fb hat n\u00eeqa\u015fkirin. Encax di mijara r\u00eaxistinb\u00fbna prat\u00eek\u00ee de \u00fb encamgirtin\u00ea de tevgerek \u00e7\u00eaneb\u00fb. Pi\u015ftre Rehend\u00ea Ekonomiya Komunal Demokrat\u00eek, yan\u00ee Kom\u00eeteya Abor\u00ee hat r\u00eaxistinkirin. Kom\u00eetey\u00ea di v\u00ea merheley\u00ea de bi erk \u00fb berpirsiyariy\u00ean xwe pir z\u00eade nizan\u00eeb\u00fb. W\u00ea \u00e7i bike, ji ku der\u00ea dest p\u00ea bike, t\u00eakildar\u00ee v\u00ea n\u00eeqa\u015f me\u015fand. Di encama l\u00eah\u00fbrb\u00fbn \u00fb n\u00eeqa\u015fan de derket hol\u00ea ku p\u00eaw\u00eest e xwe perwerde bike. Bi perwerdeya xwe dest bi xebat\u00ea kirin \u00fb ev ya rast b\u00fb.<\/p>\n<p>Y\u00ean ku xebata avakirina R\u00eaveberiya Xweser me\u015fandin, beriya Doktr\u00eena Aboriya Komunal Demokrat\u00eek f\u00ear\u00ee agahiya aboriya li ser esas\u00ea sosyal\u00eezma p\u00eakhat\u00ee bib\u00fbn. Bi salan di nav \u00e7avkaniy\u00ean Marks\u00eest de bi nav\u00ea Aboriya Sosyal\u00eest li ser ekonomiya l\u00eeberal a kap\u00eetal\u00eest xwendib\u00fbn, f\u00ear bib\u00fbn \u00fb bib\u00fbn xwediy\u00ea agahiya teor\u00eek. Agahiya aboriya kap\u00eetal\u00eest a l\u00eeberal a ten\u00ea di asta agahiya teor\u00eek de \u00e7epandinek b\u00fb. Ketibin ferq\u00ea yan neketibin ferq\u00ea ev ti\u015ftek\u00ee cuda ye, l\u00ea aboriya kap\u00eetal\u00eest a l\u00eeberal bandoreke gir\u00eeng kirib\u00fb.<\/p>\n<p>Di encam de r\u00eaveber\u00ean xebata avakirin\u00ea y\u00ean ku t\u00eakildar\u00ee Aboriya Komunal Demokrat\u00eek bi t\u00earker\u00ee nehatib\u00fbn perwerdekirin \u00fb xwe perwerde nekirib\u00fbn, bi zaneb\u00fbna xwe ya ber\u00ea li Rojava ketin nava xebat\u00ean prat\u00eek\u00ee \u00fb xebat\u00ean avakirin\u00ea. Bi awayek\u00ee xwezay\u00ee hewl dan ti\u015ft\u00ean dizanin p\u00eak b\u00eenin. Wek\u00ee me li jor\u00ea diyar kir, prat\u00eeka p\u00eakhat\u00ee bi giran\u00ee ji dervey\u00ee aboriya l\u00eeberal a kap\u00eetal\u00eest p\u00ea ve ne ti\u015ftek\u00ee din b\u00fb.<\/p>\n<p>Di nava prat\u00eeka gi\u015ft\u00ee ya jiyan\u00ea de dewlet, burokras\u00ee, desthilatdar\u00ee \u00fb \u201cabor\u00ee\u201d hatib\u00fb f\u00eamkirin. Encax li mil\u00ea din civaka xwezay\u00ee, tecr\u00fbbe \u00fb xebata aboriy\u00ea ya ji \u00e7anda diyariy\u00ea mane j\u00ee heb\u00fbn. Her wiha, tecr\u00fbbe, ezm\u00fbn \u00fb agahiya t\u00eako\u015f\u00een\u00ea ya ku di qada ked, karker \u00fb send\u00eekal de t\u00ean me\u015fandin j\u00ee, ku mirov dikare li ser nav\u00ea sosyal\u00eezma p\u00eakhat\u00ee bihesib\u00eene, \u00e7\u00eabib\u00fb. Doktr\u00eena Aboriya Komunal Demokrat\u00eek a R\u00eaber Apo j\u00ee heb\u00fb, ku van ti\u015ft\u00ean beriya v\u00ea rexne dike \u00fb red dike. Li Rojava \u00fb Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee ev agahiy\u00ean t\u00eakel hem\u00fb li ser nav\u00ea Aboriya Komunal Demokrat\u00eek ji aliy\u00ea saziy\u00ean cuda ve hatin prat\u00eezekirin. R\u00eaxistina aboriy\u00ea ya ku di nav l\u00eager\u00eena aboriya komunal de ye, li ser nav\u00ea avakirin\u00ea r\u00eaxistin\u00ean cuda cuda ava kirin. Her \u00e7iqas\u00ee di hin mijaran de serketin hebin j\u00ee di gi\u015ft\u00ee de gelek k\u00eamas\u00ee \u00fb nebes\u00ee hene. Yan\u00ee serketin \u00fb serneketin di nav hev de dime\u015fin.<\/p>\n<p>Yek ji sedem\u00ean esas\u00ee y\u00ean nebesiyan j\u00ee ew e ku di destp\u00eaka xebatan de r\u00eaxistineke Aboriya Komunal a hat\u00ee perwerdekirin \u00fb dizane \u00e7i bike tine b\u00fb. Beriya r\u00eaxistina ekonomiy\u00ea xebata maliy\u00ea heb\u00fb. Di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de mij\u00fblahiya maliy\u00ea j\u00ee ew b\u00fb ku bud\u00e7eya \u015fer ava bike. Bi reng\u00ea kara azam\u00ee bazirgan\u00ee \u00fb xebat\u00ean din dihatin me\u015fandin. Xebata kara azam\u00ee di nava \u015fert \u00fb zir\u00fbf\u00ean \u015fer de wek\u00ee ne\u00e7ar\u00ee dihat d\u00eetin \u00fb wisa dihatin me\u015fandin. Kom\u00eeteya aboriy\u00ea ev n\u00eaz\u00eekat\u00ee \u00fb xebata kara her\u00ee z\u00eade rexne kirib\u00fb. Feqet li \u015f\u00fbna w\u00ea avakirina Aboriya Civak\u00ee p\u00eak nehatib\u00fb. Her \u00e7iqas\u00ee hewldan hebin j\u00ee encam nehatiye girtin. T\u00ea gotin tu di hin karan de \u00e7awa dest p\u00ea bik\u00ee wisa di\u00e7e. Bi temam\u00ee ne wisa j\u00ee be li Rojava xebat\u00ean aboriy\u00ea wisa b\u00fbye. Demek dir\u00eaj wek\u00ee destp\u00eaka xwe dewam kiriye. Hatiye xwestin ku bi aql\u00ea maliy\u00ea y\u00ea bi zihniyeta kara her\u00ee z\u00eade xebata ekonomiy\u00ea b\u00ea me\u015fandin. Maliye \u00fb abor\u00ee, ji ber xwezaya wan, kar\u00ean n\u00eaz\u00ee hev in. Feqet bi temam\u00ee j\u00ee ne eyn\u00ee ne. Avakirina bud\u00e7eya saziy\u00ea \u00fb r\u00eaxistinkirina aboriya civak\u00ee hevdu temam dikin, feqet xebat\u00ean cuda ne. Aboriya civak\u00ee carina wek\u00ee kara her\u00ee z\u00eade \u00fb feyde t\u00ea f\u00eamkirin. Bandora v\u00ea n\u00eaz\u00eekatiy\u00ea h\u00eana j\u00ee pir z\u00eade ye. Kom\u00eeteya Aboriy\u00ea ya Rojava di 2014\u2019an de hat avakirin. Di rew\u015f\u00ean wisa de ti\u015fta b\u00ea kirin ew e ku tu y\u00ea valatiy\u00ea dagir\u00ee. Di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de dagirtina valatiy\u00ea bi avakirina kom\u00eetey\u00ean ekonom\u00ee \u00fb maliyey\u00ea \u00e7\u00eab\u00fbye. Kom\u00eeteya maliyey\u00ea t\u00ea avakirin. Encax kom\u00eeteya ekonomiy\u00ea nay\u00ea avakirin \u00fb xebat\u00ean ekonomiy\u00ea wisa t\u00ean hi\u015ftin, yan\u00ee ji bo gel \u00fb bazirganan t\u00ea hi\u015ftin. Yan\u00ee xebata aboriya saziy\u00ea ji bo maliyey\u00ea t\u00ea hi\u015ftin. Pi\u015ft\u00ee \u015fore\u015f\u00ea bi du salan kom\u00eeteya aboriy\u00ea t\u00ea avakirin. Di Kom\u00eeteya Aboriy\u00ea de terz\u00ea kara her\u00ee z\u00eade \u00fb zihniyeta v\u00ea derdikeve p\u00ea\u015f. Aql\u00ea civak\u00ee, komunal li pi\u015ft\u00ea dim\u00eene. T\u00ea xwestin bi v\u00ea zihniyet\u00ea xebata Aboriya Komunal Demokrat\u00eek b\u00ea me\u015fandin. Ev n\u00eaz\u00eekat\u00ee, terz \u00fb r\u00eabaz ti car\u00ee bi aboriya civak\u00ee nade qezenckirin. Di rabird\u00fby\u00ea de mi\u015fkule b\u00fb, \u00eero j\u00ee mi\u015fkule ye, wisa dewam bike w\u00ea di siberoj\u00ea de j\u00ee pirsgir\u00eak be. Her wiha, Kom\u00eeteya Aboriy\u00ea di bin nav\u00ea aboriya civak\u00ee de ten\u00ea bi koperat\u00eefan t\u00ea s\u00eenordarkirin. Ji ber pirsgir\u00eak, ezm\u00fbn \u00fb b\u00eatecr\u00fbbetiya ku me li jor j\u00ee \u00eefade kir, koperat\u00eef j\u00ee di v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea de wek\u00ee t\u00ean xwestin nay\u00ean r\u00eaxistinkirin. Ji zihniyet, p\u00eakan\u00een, n\u00eaz\u00eekat\u00ee, r\u00eaxistinb\u00fbn, terz \u00fb r\u00eabaz\u00ea gi\u015ft\u00ee t\u00ea f\u00eamkirin ku \u00eero j\u00ee pirsgir\u00eaka tecr\u00fbbe, ezm\u00fbn, agah\u00ee \u00fb danehev\u00ea heye.<\/p>\n<p>Mijareke din a ku dibe sedema neserketin\u00ea j\u00ee perwerde ye. Di nava Tevgera Azadiy\u00ea de armanca perwerdey\u00ea p\u00eakan\u00een e. F\u00earb\u00fbna te bi qas\u00ee ku tu dikar\u00ee p\u00eak b\u00een\u00ee rast e. Ya may\u00ee j\u00ee bi milek\u00ee dibe demagoj\u00ee. Perwerdeya gi\u015ft\u00ee helbet pir ti\u015ftan f\u00ear dike. L\u00ea ji bo p\u00eakan\u00een \u00fb prat\u00eezekirina rehendan (boy\u00fbtan), perwerdeya xweser p\u00eaw\u00eest e \u00fb \u015fert e. Kom\u00eeteya Aboriy\u00ea di v\u00ea mijar\u00ea de pir li pi\u015ft\u00ea maye, li pey p\u00eavajoy\u00ea maye. Pir n\u00eeqa\u015f kiriye, encax nikar\u00eeb\u00fbye r\u00eabaza perwerdehiy\u00ea ya ku karibe pirsgir\u00eak\u00ea \u00e7areser bike p\u00ea\u015f bix\u00eene. Ji ber sedem\u00ean cuda \u00fb b\u00eamane ev yek derbas kiriye \u00fb \u00e7\u00fbye. Careke din b\u00ea diyarkirin w\u00ea s\u00fbdmend be; heta ku pirsgir\u00eaka perwerdey\u00ea ya h\u00eaza p\u00ea\u015feng ney\u00ea \u00e7areserkirin \u00fb mirov di avakirina Aboriya Komunal de li benda serketin\u00ea be, ev \u00ea bibe m\u00eena di ser\u00ea ke\u00e7el de \u00e7andina s\u00eer\u00ea, yan\u00ee bibe wek\u00ee kolandina av\u00ea. Xulase, p\u00ea\u015feng \u00fb xebatkar\u00ean Aboriya Civak\u00ee nehatine perwerdekirin. \u00cero j\u00ee heman pirsgir\u00eak di asteke cuda de dewam dike.<\/p>\n<p>Heger mirov ji bo mijar\u00ea kurtebir bib\u00eaje; li beramber\u00ee Aboriya Komunal b\u00eabaweriyeke ve\u015fart\u00ee yan j\u00ee e\u015fkere heye. Ev b\u00eabawer\u00ee dibe sebeb ku xebatkar\u00ean aboriy\u00ea di nava \u00e7ar\u00e7oveya kara azam\u00ee \u00fb ekonomiya l\u00eeberal de bim\u00eenin. Ji ber v\u00ea yek\u00ea aboriya civak\u00ee di terzek\u00ee demokrat\u00eek de p\u00ea\u015f nakeve. Navend\u00ee dim\u00eene \u00fb dibe sebeb ku ant\u00eedemokrat\u00eek bibe. Ev b\u00eabawer\u00ee \u00fb zihniyet avaniya aboriya civak\u00ee ber bi xebat\u00ean bazirgan\u00ee \u00fb sanayiy\u00ea y\u00ean ku bi kara azam\u00ee barkir\u00ee ve dik\u015f\u00eene. Zihniyeta ku dib\u00eaje, \u201cb\u00eay\u00ee kar bazirgan\u00ee, sanay\u00ee \u00fb abor\u00ee nabe\u201d, heta ku ev bawer\u00ee \u00fb feraset hebe avakirina aboriya civak\u00ee nabe. Di v\u00ea babet\u00ea de li beramber\u00ee Aboriya Komunal b\u00eabawer\u00ee heye. Pirsgir\u00eaka esas\u00ee ev e. Aboriya Komunal Demokrat\u00eek kara azam\u00ee red dike. Ekoloj\u00eek e, demokrat\u00eek e, azadiya jin\u00ea dixwaze, al\u00eegir\u00ea bazara civak\u00ee \u00fb civak\u00ea ye.<\/p>\n<p>R\u00eaxistinb\u00fbna avakirina Neteweya Demokrat\u00eek, wek\u00ee R\u00eaxistinb\u00fbna Civak\u00ea \u00fb R\u00eaxistinb\u00fbna \u00cedar\u00ee dibe du qad\u00ean bingeh\u00een. Heta ku yek nebe w\u00ea ya din j\u00ee nebe. R\u00eaxistinb\u00fbna t\u00eekane z\u00eadetir avaniya \u00eedar\u00ee \u00eefade dike. R\u00eaxistinb\u00fbna ufq\u00ee (berwar\u00ee) j\u00ee avaniya civak\u00ea ye. Herdu qad\u00ean r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ea j\u00ee avakirina Neteweya Demokrat\u00eek temam dikin \u00fb w\u00ea p\u00eak t\u00eenin.<\/p>\n<p>Aboriya Komunal Demokrat\u00eek wek\u00ee qada \u00eedar\u00ee \u00fb civak\u00ea li ser esas\u00ea du nuqtey\u00ean esas\u00ee xwe r\u00eaxistin dike. Herdu qad\u00ean r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ea li ser esas\u00ea hevdu temam bikin pergala avakirina aboriya civak\u00ee \u00eefade dikin. Ya ku hatiye xwestin li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee b\u00ea p\u00eakan\u00een j\u00ee ev b\u00fbye. Encax hevseng\u00ee, yan\u00ee teraza di navbera du r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ean bingeh\u00een de wek\u00ee hevdu temam bikin p\u00eak nehatiye. Bi giran\u00ee ya hatiye p\u00eakan\u00een, hatiye avakirin r\u00eaxistinb\u00fbna navend\u00ee, yan\u00ee r\u00eaxistinb\u00fbna \u00eedar\u00ee b\u00fbye. Lewma j\u00ee avaniya \u00eedar\u00ee ya aboriya ku di bin kontrola r\u00eaxistinb\u00fbna navend\u00ee de hatiye r\u00eaxistinkirin ant\u00eedemokrat\u00eek xebitiye \u00fb ketiye ser r\u00eaya \u00eeqt\u00eedar\u00ea. Her \u00e7\u00fbye ev yek j\u00ee b\u00fbye sedemek ku pergala gi\u015ft\u00ee, \u015eore\u015fa Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee ji hedef\u00ean xwe d\u00fbr bikeve. R\u00eaxistinb\u00fbna komun, mecl\u00ees, akadem\u00ee \u00fb koperat\u00eef\u00ea bi rengek\u00ee ku hevdu temam bikin \u00fb wisa r\u00eaxistinb\u00fbna aboriy\u00ea saz bibe p\u00eak nehatiye. Lewma j\u00ee hem\u00fb qad\u00ean r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ea y\u00ean aboriy\u00ea hatine derengxistin, komun nehatiye xebitandin, mecl\u00eesan qa\u015fo (b\u00eahemd\u00ee) heb\u00fbna xwe domandine.<\/p>\n<p>Endam\u00ean komun, mecl\u00ees\u00ean bajarok, nav\u00e7e, bajar \u00fb kantonan, yan\u00ee y\u00ean hatine hilbijartin nehatine fonksiyonelkirin. Avaniya mecl\u00ees\u00ea j\u00ee terc\u00eeh kiriye ku \u00eedar\u00ee \u00fb navend\u00ee bim\u00eene \u00fb bi v\u00ee reng\u00ee xebatan bime\u015f\u00eene. Her ku keys d\u00eet j\u00ee hewl daye bibe \u00eeqt\u00eedar. Di komun \u00fb mecl\u00eesan de r\u00eagez\u00ean esas\u00ee esas b\u00ean girtin, bi v\u00ee reng\u00ee abor\u00ee b\u00ea r\u00eaxistinkirin ji bo ku avaniya gi\u015ft\u00ee j\u00ee bibe xwed\u00ee pergal w\u00ea bi roleke gir\u00eeng rabe. L\u00ea bel\u00ea, ya ku her\u00ee z\u00eade t\u00ea derengxistin, heta nay\u00ea p\u00eakan\u00een j\u00ee di nava komun \u00fb mecl\u00eesan de r\u00eaxistinkirina aboriy\u00ea ye. Terz\u00ea her\u00ee ba\u015f \u00ea r\u00eaxistinb\u00fbna pergal\u00ea ew e ku avakirin bi awayek\u00ee yekpare b\u00ea bidestgirtin. Abor\u00ee li vir dibe yek ji boy\u00fbt\u00ean temamker. Ruxm\u00ee v\u00ea j\u00ee abor\u00ee di asta pergal\u00ee de j\u00ee nehatiye r\u00eaxistinkirin. K\u00eam \u00fb kurtiy\u00ean w\u00ea hebin j\u00ee di sala daw\u00ee de hewldan hene ku li komunan kom\u00eetey\u00ean aboriy\u00ea b\u00ean r\u00eaxistinkirin. Feqet ev kar j\u00ee bi reng\u00ea abor\u00ee \u00fb koperat\u00eefa komun\u00ea veneguheriye xebateke f\u00ee\u00eel\u00ee. Di v\u00ea mijar\u00ea de h\u00eana j\u00ee pirsgir\u00eak hene. Dema ku y\u00ean kar\u00ean \u00een\u015fay\u00ea dime\u015f\u00eenin hatine bicihkirin, plansaz\u00ee \u00fb vesaz\u00ee li gor\u00ee kar \u00fb rola civak\u00ee \u00fb \u00eedar\u00ee nehatiye kirin, ev nehatiye esasgirtin. Kes\u00ean ku lazim e di poz\u00eesyona p\u00ea\u015feng de bin di nava r\u00eaveberiyan de \u00fb di avaniya \u00eedar\u00ee de hatine bicihkirin. Halb\u00fbk\u00ee ji bo kar\u00ean \u00eedar\u00ee agahiya p\u00ee\u015fey\u00ee p\u00eaw\u00eest e, heta carina pispor\u00ee hewce ye. Ferd kirine berpirs\u00ean van karan \u00fb ji r\u00eaxistinb\u00fbna civak\u00ee d\u00fbr xistine. Ten\u00ea bi avaniya \u00eedar\u00ee hatine s\u00eenordarkirin \u00fb m\u00eena ku di v\u00ea qad\u00ea de hatine hepskirin. Lewma j\u00ee p\u00ea\u015feng\u00ean esas\u00ee y\u00ean ku kar\u00ean \u00een\u015fay\u00ea dime\u015f\u00eenin b\u00eafonksiyon hatine hi\u015ftin \u00fb m\u00eena ku hatine tasfiyekirin. Endam\u00ean komun \u00fb mecl\u00ees\u00ea y\u00ean hatine hilbijartin j\u00ee di ber kar\u00ean \u00eedar\u00ee, navend\u00ee \u00fb burokrat\u00eek de hatine erkdarkirin \u00fb di v\u00ea qada teng de hatine hepskirin. Di encam de p\u00ea\u015feng, kes\u00ean hatine hilbijartin, saz\u00ee \u00fb xebatkar\u00ean wan li gor\u00ee esas\u00ean komun, mecl\u00ees, akadem\u00ee \u00fb koperat\u00eefan nehatine bicihkirin. Vesaz\u00ee \u00fb xebat j\u00ee li gor\u00ee v\u00ea nehatine plankirin.<\/p>\n<p>Di Aboriya Civak\u00ee de cih\u00ea sanayiy\u00ea gir\u00eeng e. Gir\u00eeng e ku mirov ya hey\u00ee r\u00eaxistin bike, n\u00fb bike, p\u00ea\u015f bix\u00eene \u00fb ya tine j\u00ee ava bike. Xebat\u00ean sanayiy\u00ea dikarin di bin du serenavan de b\u00ean nirxandin. Yek; sanayiya bi dest\u00ea civak\u00ea t\u00ea avakirin. Li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee sanayiya giran ten\u00ea ji \u00e7end fabr\u00eeqeyan p\u00eak t\u00ea. Bi giran\u00ee sanayiya bi\u00e7\u00fbk e, cih\u00ean wek\u00ee febr\u00eeqe, \u015fir\u00eeke, \u00eemalatxane, tam\u00eerxane \u00fb cih\u00ean cuda y\u00ean hilber\u00een\u00ea ne. Em li vir yekser diyar bikin, ev kom wek\u00ee yek\u00eetiy\u00ean p\u00ee\u015fey\u00ee di bin ban\u00ea TEV-DEM\u2019\u00ea de hatine r\u00eaxistinkirin. Yek\u00eetiy\u00ean hey\u00ee y\u00ean p\u00ee\u015fey\u00ee di pi\u015ftevaniya komunal, hevpar, kolekt\u00eef de lawaz dim\u00eenin. Di nava pi\u015ftevaniyek\u00ea de naxebitin, wisa hilnaber\u00eenin. Di hem\u00fb xebatan de ten\u00ea bi qad\u00ean xwe re s\u00eenordar dim\u00eenin. Ji ber ku danehev\u00ean wan \u00ean sermayey\u00ea, agahiy\u00ean wan \u00ean p\u00ee\u015fey\u00ee \u00fb asta wan a hilber\u00een\u00ea ten\u00ea bi wan re s\u00eenordar dim\u00eene asta t\u00ea xwestin a berdariy\u00ea j\u00ee dernakeve hol\u00ea. L\u00eah\u00fbrb\u00fbn, plansaz\u00ee, proje \u00fb xebat\u00ean prat\u00eek\u00ee y\u00ean bi naveroka pi\u015ftevan\u00ee \u00fb yek\u00eetiya h\u00eaz\u00ea pir s\u00eenordar \u00fb k\u00eam in. Pi\u015ftevan\u00ee, yek\u00eetiya h\u00eaz\u00ea \u00fb kolekt\u00eev\u00eete di asta \u015f\u00eer\u00eekatiya kar a xwezay\u00ee de dim\u00eene.<\/p>\n<p>Di v\u00ea mijar\u00ea de R\u00eaveberiya Xweser pi\u015ftevaniyeke pir s\u00eenordar a qan\u00fbn\u00ee \u00fb f\u00ee\u00eel\u00ee dide. Heta di burokrasiy\u00ea de \u00fb di mijar\u00ean cuda de hin asteng\u00ee \u00fb pirsgir\u00eak j\u00ee derdikevin. Saz\u00ee \u00fb kes\u00ean ku di nava xebat \u00fb berhemdariya sanayiy\u00ea de dixebitin, nikarin bi maliyeteke k\u00eam hilber\u00eenin \u00fb nikarin bi fiyetek\u00ee guncav mal, malzeme \u00fb am\u00fbran tem\u00een bikin. Ev rew\u015f di kar \u00fb berhemdariy\u00ea de wek\u00ee ku \u201cdixwazin kara her\u00ee z\u00eade bi dest bixin\u201d li gel diteyise. Ji gumrikan \u00eexracat \u00fb \u00eethalata b\u00eapirsgir\u00eak, tem\u00eenkirina enerjiya ku ji bo me\u015fandina \u015fir\u00eekan mecb\u00fbr\u00ee ye, dibin pirsgir\u00eak\u00ean cid\u00ee. Bi r\u00eaka pergala navend\u00ee rew\u015f\u00ean wek\u00ee kred\u00ee, deyn, h\u00eebe, pi\u015ftgir\u00ee \u00e7\u00eanabe. Di encam de ev tablo derdikeve hol\u00ea: Berhemdar\u00ee, qada kar \u00fb girseya sanayiy\u00ea ya ku takekes\u00ee, bi pi\u015ftevaniya navmalbat\u00ee s\u00eenordar, par\u00e7ey\u00ee dim\u00eene \u00fb di agir\u00ea xwe de di\u015fewite. Sermaye, p\u00ee\u015fe, danehev, tecr\u00fbbe-ezm\u00fbn \u00fb \u00eemkan\u00ean din \u00ean girseya sanayiy\u00ea hene, l\u00ea r\u00eaxistina wan tine ye. Ji ber v\u00ea yek\u00ea j\u00ee pir par\u00e7ey\u00ee \u00fb belave ne. Gir\u00eaday\u00ee v\u00ea yek\u00ea, pirsgir\u00eaka b\u00eakar\u00ee \u00fb \u00eest\u00eehdam\u00ea j\u00ee derdikeve hol\u00ea.<\/p>\n<p>Ev encam ne ten\u00ea ji ber \u015fer wisa ye. Civaka di nava \u015fert \u00fb zir\u00fbf\u00ean \u015fer de p\u00eaw\u00eestiy\u00ea z\u00eadetir bi fedakar\u00ee, pi\u015ftevan\u00ee, r\u00eaxistinb\u00fbn, hi\u015fmend\u00ee \u00fb plansaziy\u00ea dib\u00eene. Parastina welat v\u00ea yek\u00ea p\u00eaw\u00eest dike. Ya ku nay\u00ea f\u00eamkirin, ya ku nay\u00ea prat\u00eekkirin ev e.<\/p>\n<p>Dudu; xebat\u00ean sanayiy\u00ea y\u00ean gir\u00eaday\u00ee R\u00eaveberiya Xweser e. Li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee gelek kargeh, febr\u00eeqe, \u015fir\u00eekey\u00ean ji rej\u00eem\u00ea mane hene. Piraniya van di dema \u015fer de derbe xwarine, hatine yexmekirin \u00fb bi dem\u00ea re kevn b\u00fbne, jeng girtine \u00fb ji xebat\u00ea ketine. Ji van hin dever\u00ean gir\u00eeng, hin febr\u00eeqe, \u015fir\u00eeke, atolye \u00fb cih\u00ean cuda y\u00ean berhemdariy\u00ea hatin tam\u00eerkirin \u00fb hatin xebitandin. Di rew\u015fa hey\u00ee de ev qad\u00ean berhemdariy\u00ea bi k\u00eam \u00fb kurtiyan j\u00ee be berheman didin. Berheman didin, hewl didin p\u00eadiviy\u00ean gel li w\u00ea her\u00eam\u00ea, li ser esas\u00ea \u00e7avkaniy\u00ean wir p\u00ea\u015fwaz\u00ee bikin. Hewl didin bi erzan\u00ee, b\u00eay\u00ee ku maliyeta w\u00ea giran bikin hilber\u00eenin \u00fb b\u00eay\u00ee ku bikevin pey hesab\u00ean kara azam\u00ee bidin bazar\u00ea. Pirsgir\u00eaka li vir ew e ku hin kes di poz\u00eesyona \u201cpatron\u201d de ne. \u00ced\u00eea ew e ku bi peywendiya karker-patron w\u00ea xebata Aboriya Komunal Demokrat\u00eek b\u00ea me\u015fandin. Di rew\u015f\u00ean wisa de ji bo ku peywendiya karker-patron \u00e7\u00eanebe, mirov ji v\u00ea peywendiy\u00ea xelas bibe div\u00ea xebatkar bibin \u015fir\u00eek\u00ean destketiya madd\u00ee \u00fb manew\u00ee. Mirov kargeh\u00ea bi r\u00eabaza demokrat\u00eek bixebit\u00eene \u00fb bi r\u00ea ve bibe. Ya ku r\u00eaxistina abor\u00ee \u00fb r\u00eaveberiya \u00een\u015fay\u00ea ya Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee nikare bike ev e. Dema ku r\u00eaveberiya demokrat\u00eek b\u00ea xebitandin, r\u00eaveber\u00ee hebe, \u00eensan\u00ean dixebitin bibin \u015fir\u00eek\u00ean dahatan (kar\u00ea), w\u00ea kom\u00eeteya aboriy\u00ea \u00fb di \u015fexs\u00ea w\u00ea de r\u00eaveberiya Xweser ji poz\u00eesyona peywendiya karker-patron derx\u00eene. Bi v\u00ea r\u00eabaz\u00ea w\u00ea her kes\u00ean ku li febr\u00eeqey\u00ea, kargeh\u00ea, \u015fir\u00eek\u00ea dixebitin bibin xwed\u00ee kar. W\u00ea xwe wek\u00ee xwediy\u00ea kar bib\u00eene \u00fb wisa n\u00eaz\u00ee nirx\u00ean madd\u00ee \u00fb manew\u00ee bibe. Li vir w\u00ea ti kes b\u00eamoral nexebite, w\u00ea ti kes zirar\u00ea neke, w\u00ea bibe komeke wisa ya kedkaran ku z\u00eadetir bi hi\u015fmend\u00ee \u00fb berpirsiyariya welat \u00fb hilber\u00een\u00ea dixebitin. Ev r\u00eabaza xebat\u00ea \u00e7iqas\u00ee b\u00ea r\u00fbni\u015ftandin w\u00ea aboriya komunal \u00fb gir\u00eaday\u00ee w\u00ea pergala Xweseriy\u00ea j\u00ee ewqas\u00ee p\u00ea\u015f bikeve. Di v\u00ea babet\u00ea de hin gav hatin av\u00eatin, t\u00ean av\u00eatin. Ev gir\u00eeng e. L\u00ea rastiyeke wisa j\u00ee heye ku em h\u00eana di destp\u00eaka v\u00ee kar\u00ee de ne.<\/p>\n<p>Dubare j\u00ee be diyarkirina v\u00ea yek\u00ea w\u00ea s\u00fbdmend be; nuqteya ku nebes\u00ee t\u00ea de heye, r\u00eaxistinb\u00fbna civak\u00ea ye. \u00censan\u00ean xwed\u00ee p\u00ee\u015fe dikarin li qad\u00ean kar li hev b\u00ean civandin \u00fb bi v\u00ee reng\u00ee p\u00ea\u015fiya kar\u00ean mezintir b\u00ean vekirin. Her xebatkar; esnaf, y\u00ean xwed\u00ee p\u00ee\u015fe, mute\u015feb\u00ees, pispor, endazyar\u00ean zireet\u00ea, veter\u00eener (baytar) \u00fb t\u00eakildar\u00ee aboriy\u00ea hem\u00fb kes\u00ean xwed\u00ee p\u00ee\u015fe dikarin ji v\u00ea rew\u015fa par\u00e7ey\u00ee b\u00ean xelaskirin, bi r\u00eaxistinb\u00fbna koperat\u00eef\u00ea ve veguherin r\u00eaxistin\u00ean ked\u00ea. P\u00ee\u015fesaz dikarin b\u00ean r\u00eaxistinkirin, di her mijar\u00ea de yek\u00eetiya h\u00eaz\u00ea ava bikin, pi\u015ftevaniya hev bikin \u00fb ji bo gelek p\u00eadiviy\u00ean civak\u00ea bibin bersiv, berheman biafir\u00eenin. Di projey\u00ean mezin de, ku h\u00eaza wan t\u00ear\u00ea nekir yan j\u00ee p\u00eaw\u00eestiya wan \u00e7\u00eab\u00fb, R\u00eaveberiya Xweser dikare pi\u015ftgiriy\u00ea bide \u00fb bi v\u00ee reng\u00ee kar\u00ean mezin dikarin bi ser bikevin. Heman r\u00eabaz di qada cotkariy\u00ea de, di bazirganiy\u00ea de \u00fb di her qada aboriy\u00ea de dikare p\u00eak were. Kom\u00ean hilber\u00eener di qad\u00ean kar de, ku p\u00ea dizanin \u00fb t\u00ea de pispor in, dikarin b\u00ean bir\u00eaxistinkirin \u00fb hedef\u00ean mezin dikarin p\u00eak werin. Komun \u00fb mecl\u00ees, kom\u00eetey\u00ean r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ea y\u00ean avaniya Xweseriy\u00ea dikar\u00eeb\u00fbn di v\u00ea plansaziy\u00ea de p\u00ea\u015feng\u00ee bikirana \u00fb qada civak\u00ee ya aboriy\u00ea p\u00ea\u015f bixistana. Di rew\u015fa hey\u00ee de di v\u00ea qad\u00ea de bi z\u00eadeh\u00ee lawaz\u00ee hene.<\/p>\n<p>R\u00eaveberiya Xweser, bi qas\u00ee ku bud\u00e7eya w\u00ea t\u00ear\u00ea dike, navend\u00ee dim\u00eene, b\u00eay\u00ee ku avaniya mecl\u00ees\u00ea j\u00ee bixebit\u00eene febr\u00eeqe, \u015fir\u00eeke, \u00e7iftlik\u00ean cotkariy\u00ea \u00fb hwd. ava dike. Ev terz\u00ea r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ea \u00fb xebit\u00eena ekonom\u00eek, ne civak\u00ee ye. Xebateke wisa ye ku li ser esas\u00ea r\u00eabaz, terz \u00fb peywendiya patron-karker hatiye r\u00fbni\u015ftandin. Ev xebat ne demokrat\u00eek \u00fb komunal e. Li ser esas\u00ea zihniyeta kara azam\u00ee ye. Di v\u00ea maney\u00ea de ne ekonomiye j\u00ee. Ji bo ku karibe bibe ekonom\u00ee lazim e terz, r\u00eabaz, armanc \u00fb hedefa w\u00ea j\u00ee biguhere. Her ferdek\u00ee\/e li w\u00ea kargeh\u00ea dixebite wek\u00ee xwediy\u00ea\/a wir berheman dide \u00fb li ser nav\u00ea raya gi\u015ft\u00ee l\u00ea xwed\u00ee derdikeve. Li ser esas\u00ea feyde \u00fb p\u00eevana raya gi\u015ft\u00ee dibin \u015fir\u00eek\u00ea\/a dahata w\u00ea. Her xebatkareke\/\u00ee li qada raya gi\u015ft\u00ee dixebite dibe \u015fir\u00eek\u00ea\/a kargeha xwe. Li cih\u00ea ku peywendiya patron-karker-kedkar, terz \u00fb r\u00eabaza w\u00ea \u00fb kara azam\u00ee heye mirov nikare behsa raya gi\u015ft\u00ee bike. Li wir mirov dikare bi nav\u00ea raya gi\u015ft\u00ee behsa m\u00eatingeriya dewlet\u00ea bike. Qet ferq nake b\u00ea asta w\u00ea, \u00e7awaniya w\u00ea, nav\u00ea w\u00ea, sifat\u00ea w\u00ea \u00fb r\u00eaveber\u00ea\/a w\u00ea k\u00ee ye. Ya ku li wir \u00e7\u00eab\u00fbye \u00fb dixebite dewlet e, \u00eeqt\u00eedar e \u00fb yekdestdar\u00ee ye. Di v\u00ea mijar\u00ea de qederek\u00ea nakok\u00ee \u00fb pev\u00e7\u00fbn hene. Doktr\u00eena Ekonomiya Komunal Demokrat\u00eek wek\u00ee perspekt\u00eef t\u00ea bidestgirtin \u00fb l\u00eager\u00een\u00ean ji bo \u00e7areseriy\u00ea j\u00ee t\u00ean p\u00ea\u015fxistin.<\/p>\n<p>Di Ekonomiya Komunal Demokrat\u00eek de cih\u00ea koperat\u00eef\u00ea gir\u00eeng e. Koperat\u00eef yekser xebata gel e. L\u00eakol\u00een, proje \u00fb plansaz\u00ee bi esasgirtina r\u00eagez\u00ean ekonomiya komunal \u00e7\u00eadibe, p\u00eakan\u00eena w\u00ea ya prat\u00eek\u00ee j\u00ee bi r\u00eabaza koperat\u00eefan \u00e7\u00eadibe. Ya ku l\u00ea h\u00fbr dibe, n\u00eeqa\u015f dike, biryar\u00ea digire, p\u00eak t\u00eene \u00fb bi r\u00ea ve dibe j\u00ee gel bi xwe ye. Di v\u00ea maney\u00ea de heta dawiy\u00ea demokrat\u00eek e. Koperat\u00eef ne ten\u00ea r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ean aboriy\u00ea ne. Di asta civak \u00fb koman de, hem\u00fb qad\u00ean jiyan\u00ea y\u00ean pi\u015ftevaniy\u00ea y\u00ean wek\u00ee civak\u00ee, \u00e7and\u00ee, perwerde \u00fb hwd., ku r\u00eaxistinb\u00fbn \u00fb xebata ekonomiy\u00ea dibe wes\u00eeleya wan, digire nava xwe. Di nava qada koma xwe de dikare xebat\u00ean civak\u00ee, \u00e7and\u00ee, perwerde \u00fb xebat\u00ean din j\u00ee r\u00eaxistin bike. H\u00eaza p\u00ea\u015feng di p\u00ea\u015fketina koperat\u00eefan de di mijar\u00ean wek\u00ee \u00eedeoloj\u00eek-pol\u00eet\u00eek, jiyan, r\u00eaxistinb\u00fbn, perwerdey\u00ea de rol\u00ea dil\u00eeze. Bi tena ser\u00ea xwe nabe organ\u00ea biryar\u00ea. Dih\u00eale ku komun, mecl\u00ees, akadem\u00ee \u00fb koperat\u00eef hevdu temam bikin \u00fb bi v\u00ee reng\u00ee pergal\u00ea ava dike.<\/p>\n<p>Beriya \u015eore\u015f\u00ea, r\u00eaxistin \u00fb xebatkar\u00ean Ekonomiy\u00ea t\u00eakildar\u00ee koperat\u00eef\u00ean demokrat\u00eek ne xwed\u00ee ezm\u00fbn \u00fb tecr\u00fbbey\u00ea b\u00fbn. Di rabird\u00fby\u00ea de neketib\u00fbn nava xebata koperat\u00eef\u00ea. Agah\u00ee \u00fb daneheva teor\u00eek di asta gi\u015ft\u00ee de heb\u00fb. Xebat\u00ean koperat\u00eefb\u00fbn\u00ea \u00fb tevger\u00ean komunal \u00ean li dinyay\u00ea hatib\u00fbn xwendin. Feqet bi van agahiyan ve di prat\u00eek\u00ea de r\u00eaxistinkirina koperat\u00eefan zor b\u00fb. Her wiha, ew firsend j\u00ee \u00e7\u00eanebib\u00fb ku karibin li derve li m\u00eenak\u00ean koperat\u00eef\u00ea bin\u00earin, l\u00eakol\u00een bikin. Ji ber v\u00ea yek\u00ea nikar\u00eeb\u00fbn ji tecr\u00fbbey\u00ean dinyay\u00ea j\u00ee bi t\u00earker\u00ee feyde bigirtana. R\u00eaxistina aboriy\u00ea bi ne\u00e7ar\u00ee hewl da ti\u015fta dizane p\u00eak b\u00eene. Ti\u015ft\u00ean ku dizanin j\u00ee ji bo v\u00ea qad \u00fb xebata d\u00eawasa ne t\u00earker b\u00fbn.<\/p>\n<p>Em dikarin li encam\u00ean prat\u00eek\u00ee y\u00ean heta niha derketine hol\u00ea bin\u00earin \u00fb wisa bib\u00eajin: Di prat\u00eeka Rojava de ji bo koperat\u00eefan hin gav hatine av\u00eatin. Encax ji bo p\u00eadiviya civak\u00ee neb\u00fbye bersiv. Yan\u00ee modela aboriy\u00ea ya ku karibe xweseriya Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee tems\u00eel bike p\u00eak nehatiye.<\/p>\n<p>Em hinek\u00ee din gir\u00eaday\u00ee rabird\u00fby\u00ea l\u00ea bikolin; bi nav\u00ea koperat\u00eef\u00ea bi sedhezaran donim eraz\u00ee bi kir\u00eayeke pir k\u00eam li gel\u00ea feq\u00eer \u00fb malbat\u00ean \u015feh\u00eedan dihat belavkirin \u00fb ji v\u00ea re j\u00ee koperat\u00eef dihat gotin. Li gor\u00ee siyaseta aboriya civak\u00ee, mirov ji bo xebit\u00een\u00ea xak\u00ea bide gel ne \u015fa\u015f e. Tab\u00ee heger kara azam\u00ee t\u00ea de tine be \u00fb li gor\u00ee us\u00fbl\u00ea aboriya komunal be, div\u00ea xak li gel b\u00ea belavkirin. Di v\u00ea \u00e7ar\u00e7ovey\u00ea de p\u00eadiviy\u00ean wek\u00ee av, xak, enerj\u00ee, kred\u00ee \u00fb hwd. dikarin b\u00ean p\u00ea\u015fwaz\u00eekirin. Encax avakirina koperat\u00eef\u00ea, xebitandina koperat\u00eef\u00ea xebateke din e. B\u00eay\u00ee ku amadekariyeke binesaziy\u00ea hebe, l\u00eakol\u00een hebe, proje hebe, bi agahiy\u00ean seranser, b\u00eay\u00ee ezm\u00fbn \u00fb tecr\u00fbbe xebat\u00ean wisa t\u00ean me\u015fandin. Di hin qad\u00ean kar de b\u00eay\u00ee ku plansaz\u00ee \u00e7\u00eabibin, par\u00ean (h\u00eesse) bi\u00e7\u00fbk wek\u00ee sermaye li hev t\u00ean komkirin \u00fb t\u00ean razandin. \u00censan m\u00eena ku pereyan li borsay\u00ea diraz\u00eenin, li van plan \u00fb projeyan diraz\u00eenin. Bi v\u00ea sermayey\u00ea hewl didin koperat\u00eefan ava bikin. Di v\u00ea rew\u015f\u00ea de, heger li gel koperat\u00eefek\u00ea tecr\u00fbbe, agah\u00ee, ezm\u00fbn tine be w\u00ea serket\u00ee nebe, ev yek e\u015fkere ye. Di encam de xebat\u00ean wisa ji dervey\u00ee bidestxistina ezm\u00fbn \u00fb tecr\u00fbbey\u00ea serket\u00ee neb\u00fbne \u00fb li gel v\u00ea j\u00ee neserket\u00eeb\u00fbn wek\u00ee para terz\u00ea koperat\u00eef\u00ea hatiye d\u00eetin. Halb\u00fbk\u00ee xebat\u00ean hatine me\u015fandin ne li gor\u00ee esas\u00ean koperat\u00eef\u00ea ne. Em wek\u00ee m\u00eenak bib\u00eajin; par hatine komkirin, razandina w\u00ea \u00e7\u00eab\u00fbye, girse li hev hatiye komkirin, l\u00ea mecl\u00ees (lijneya gi\u015ft\u00ee) \u00fb saziya gir\u00eaday\u00ee w\u00ea nehatiye \u00e7\u00eakirin. Yan\u00ee lijneya gi\u015ft\u00ee, r\u00eaveber\u00ee, d\u00ees\u00eepl\u00een, kontrol nehatiye avakirin, li cih\u00ean hatine avakirin j\u00ee nehatine xebitandin. Bi terzek\u00ee ant\u00eedemokrat\u00eek xebit\u00eene, navend\u00ee mane \u00fb xwestine bi v\u00ee reng\u00ee encam\u00ea bigirin. R\u00eazikname \u00fb esas\u00ean xebat\u00ea nehatine amadekirin, ji ber v\u00ea yek\u00ea j\u00ee nehatine p\u00eakan\u00een. Yan\u00ee xebateke ketober (\u00e7awal\u00eahato) \u00e7\u00eab\u00fbye. Xebat \u00fb rayey\u00ean kom\u00ea, gel m\u00eena ku li cem p\u00ea\u015feng kom b\u00fbne. P\u00ea\u015feng\u00ean koperat\u00eef\u00ea \u00e7i gotine wek\u00ee biryar hatine f\u00eamkirin \u00fb hatine p\u00eakan\u00een. Halb\u00fbk\u00ee ked, sermaye, avaniya r\u00eaxistin\u00ee a\u00eed\u00ee gel b\u00fbya w\u00ea encam cuda b\u00fbya. Dema ku wisa neb\u00fbye asta xwed\u00eederketina li koperat\u00eefan j\u00ee lawaz maye. Ev xebat hem\u00fb bi niyeteke ba\u015f hatine me\u015fandin \u00fb xwestine bersivek\u00ea bidin d\u00eerok\u00ea. Feqet encama derket\u00ee qet wek\u00ee niyet\u00ea r\u00fb nedaye.<\/p>\n<p>Di rew\u015fa hey\u00ee de koperat\u00eef bi giran\u00ee li ser esas\u00ea ked\u00ea t\u00ean avakirin, hewl t\u00ea day\u00een b\u00ea avakirin. Nebes j\u00ee be tecr\u00fbbe \u00fb ezm\u00fbnek \u00e7\u00eab\u00fbye. Dikare b\u00ea gotin \u015fa\u015fiy\u00ean ber\u00ea wek\u00ee ber\u00ea ne z\u00eade ne. Me li jor j\u00ee diyar kirib\u00fb; di koperat\u00eef\u00ea de ked \u00fb sermaye a\u00eed\u00ee endaman dibe. R\u00eaxistinkirin, berhemdar\u00ee, firotin, bazar\u00ee \u00fb xebat\u00ean din ji aliy\u00ea endaman ve t\u00ean kirin. Ev rew\u015f dikare li gor\u00ee kar \u00fb erk\u00ea biguhere. Di seranser\u00ee koperat\u00eef\u00ea de ya ku lazim e esas b\u00ea girtin serweriya endam e. Ji ber xebat\u00ean t\u00eak\u00e7\u00fby\u00ee y\u00ean di rabird\u00fby\u00ea de hatib\u00fbn ceribandin, li beramber\u00ee koperat\u00eefan eleqeya gel k\u00eam b\u00fbye. Ji ber ku feq\u00eer e \u00fb bi bud\u00e7eyeke s\u00eenordar debara xwe dike heta ku garantiy\u00ea negire naxwaze bikeve nav xebat\u00ean m\u00eena koperat\u00eef\u00ea. Naxwaze \u00e7end qir\u00fb\u015f\u00ean xwe y\u00ean hey\u00ee j\u00ee bixe r\u00eesk\u00ea. Heta ji ber ku hin \u00eensan bi dahateke rojane debara xwe dikin ji dervey\u00ee keda xwe ti ti\u015ftek\u00ee ku karibe di koperat\u00eef\u00ea de raz\u00eene tine ye. Ji ber v\u00ea yek\u00ea j\u00ee b\u00eay\u00ee ku tevkariyeke madd\u00ee bike, ten\u00ea li ser esas\u00ea ked\u00ea dixwaze bikeve nav koperat\u00eefan. Heta li beramber\u00ee ked\u00ea m\u00fb\u00e7e t\u00ea xwestin. Ev j\u00ee t\u00ear\u00ea nake. Girseyeke pir feq\u00eer heye, ku dixwaze beramber\u00ee keda xwe rojane m\u00fb\u00e7eyan bigire. Wek nim\u00fbne; karker\u00ean rojane y\u00ean ku bi keda xwe ya rojane debara xwe dikin wisa ne. Kom\u00eetey\u00ean ku xebata koperat\u00eef\u00ea dime\u015f\u00eenin ji ber ku hewl didin be\u015fa her\u00ee feq\u00eer a civak\u00ea r\u00eaxistin bikin ne\u00e7ar dim\u00eenin ji v\u00ea pirsgir\u00eak\u00ea re \u00e7arey\u00ea bib\u00eenin \u00fb wisa r\u00eaxistin bikin. Di nava gelek koperat\u00eefan de, sermaye, mekan \u00fb hem\u00fb l\u00ea\u00e7\u00fbn\u00ean din \u00ean madd\u00ee a\u00eed\u00ee R\u00eaveberiya Xweser e. Bi \u015fert\u00ea ku kolekt\u00eef bixebitin, li ser r\u00eajeya w\u00ea ya kar\u00ea ev kom dikarin li ser projeya koperat\u00eef\u00ea li hev bikin. Di nava hin koperat\u00eefan de endam bi keda xwe \u00fb bi qism\u00ee j\u00ee be bi sermayeya xwe tevl\u00ee dibin. Qezenca b\u00ea, li gor\u00ee potansiyela dahat\u00ea di koperat\u00eefan de bi r\u00eabaza kred\u00ee \u00fb deyndarkirin\u00ea dikarin b\u00ean xebitandin. Di v\u00ea rew\u015f\u00ea de n\u00eaz\u00eekatiya ku di r\u00eaxistinb\u00fbna koperat\u00eef\u00ea de esas t\u00ea girtin ew e ku li gel endaman a\u00eediyeta kar \u00fb xwed\u00eederketin bi p\u00ea\u015f bikeve. Ji bo v\u00ea yek\u00ea j\u00ee bi qas\u00ee mimkun e t\u00ea xwestin ku tevkariya madd\u00ee bikin, di r\u00eaveberiy\u00ea de cih bigirin, bi r\u00eabaza demokrat\u00eek xwe bi xwe bi r\u00ea ve bibin, di nava hem\u00fb xebat\u00ean koperat\u00eef\u00ea de cih bigirin. Yan\u00ee w\u00ea bizanin ku xebatkar, \u00eedarekar, r\u00eaveber, hilber\u00eener, tucar p\u00eaw\u00eest e ew bi xwe bin \u00fb v\u00ea bib\u00eenin. D\u00eesa w\u00ea bi hewldan \u00fb hunera xwe ve bazirgan, kom\u00eesyonker \u00fb s\u00eemsar ji navber\u00ea derx\u00eenin.<\/p>\n<p>Yek ji xal\u00ean gir\u00eeng j\u00ee ew e ku R\u00eaveberiya Xweser ji xwe re r\u00eagez\u00ean Aboriya Komunal esas bigire \u00fb n\u00ee\u015fan bide ku ew li gel endam \u00fb xebatkar\u00ean koperat\u00eef\u00ea ye \u00fb koperat\u00eef\u00ea j\u00ee di v\u00ea mijar\u00ea de qeneh bike. Di encam de r\u00eabaza ku di r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ean koperat\u00eef\u00ean hey\u00ee de t\u00ea bikaran\u00een ew e ku r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ean civak\u00ea \u00fb kom\u00ean xweser di war\u00ea \u00eedeoloj\u00eek \u00fb pol\u00eet\u00eek de karibin bigih\u00eajin R\u00eaveberiya Xweser. Yan\u00ee mirov karibe bi r\u00eabaz\u00ean demokrat\u00eek \u00fb komunal ji bo pirsgir\u00eak\u00ea \u00e7areseriy\u00ea bib\u00eene \u00fb r\u00eaxistinb\u00fbna w\u00ea ava bike.<\/p>\n<p>Dema ku xebat t\u00ean me\u015fandin b\u00eaguman hin pirsgir\u00eak derdikevin, w\u00ea derkevin. Encax ji ber ku di asta r\u00eagez\u00ean bingeh\u00een de \u015fa\u015fiyeke cid\u00ee \u00e7\u00eaneb\u00fbye xebata koperat\u00eef\u00ea j\u00ee bi awayek\u00ee \u00e7\u00eakertir didome. Ya her\u00ee gir\u00eeng j\u00ee ew e ku li p\u00ea\u015fiya me p\u00eavajoyeke ku ji bo p\u00ea\u015fketin\u00ea vekir\u00ee heye. Di v\u00ea sal\u00ea de (2023) \u00fb di sal\u00ean p\u00ea\u015f de w\u00ea projey\u00ean t\u00eakildar\u00ee cotkar\u00ee, ajaldar\u00ee, enerj\u00ee, sanay\u00ee \u00fb qad\u00ean din \u00ean aboriya civak\u00ee hebin, ku hem\u00fb Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee digirin nava xwe. Ev proje w\u00ea bi giran\u00ee bi r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ean koperat\u00eef\u00ea bikevin meriyet\u00ea. Di v\u00ea mijar\u00ea de j\u00ee amadekariy\u00ean cur bi cur hene.<\/p>\n<p>Wek\u00ee \u00e7awa di gi\u015ft\u00ee de wisa ye, di abor\u00ee \u00fb koperat\u00eefan de j\u00ee xebata perwerde \u00fb akademiy\u00ea stratej\u00eek e. Xebata Aboriya Komunal perwerdeya xweser a t\u00eakildar\u00ee qad\u00ea mecb\u00fbr\u00ee dike. Pir zehmet e ku mirov karibe bi agahiy\u00ean hey\u00ee aboriy\u00ea f\u00eam bike \u00fb prat\u00eeze bike. H\u00eaz \u00fb derdora ku berpirsiyariya avakirina qada abor\u00ee li xwe girtiye ji ber ku di nava mij\u00fblahiy\u00ea de nikar\u00eeb\u00fb xwe perwerde bike nikar\u00eeb\u00fb heq ji meseley\u00ea j\u00ee derketa. Her wiha, welatpar\u00eaz\u00ean ku dilsoz in, dildar in \u00fb dixwazin tevkariy\u00ea bikin j\u00ee nehatine perwerdekirin. Ev \u00eensan ji bandora maddiyat\u00ea nehatine xelaskirin \u00fb gir\u00eaday\u00ee nirx\u00ean manew\u00ee y\u00ean \u015fore\u015f\u00ea nehatine kirin. Di v\u00ea maney\u00ea de ji bo ku karibin bibin welatiy\u00ean azad \u00fb welatpar\u00eaz\u00ean berpirsiyar ya hewce nehatiye p\u00eakan\u00een.<\/p>\n<p>Akademiy\u00ean hey\u00ee \u00fb asta perwerdey\u00ea t\u00ear\u00ea nekiriye ku karibe potansiyela hey\u00ee perwerde bike. Di v\u00ea maney\u00ea de p\u00eadiviya perwerdey\u00ea j\u00ee nehatiye derbaskirin. Y\u00ean hatine hilbijartin, r\u00eaveber, xebatkar\u00ean di avan\u00ee \u00fb saziy\u00ean \u00eedar\u00ee de, welatpar\u00eaz\u00ean xebatan dime\u015f\u00eenin ji ber ku nehatine perwerdekirin bi awayek\u00ee objekt\u00eef li p\u00ea\u015fiya avab\u00fbna pergala Ekonomiya Komunal wek\u00ee asteng mane. Lewma j\u00ee di perwerdekirin\u00ea de nebes\u00ee hene. Welatpar\u00eaz\u00ean ku di saziy\u00ean aboriy\u00ea de dixebitin xwed\u00ee poz\u00eesyoneke gir\u00eeng in. Xwed\u00ee poz\u00eesyoneke wisa ne ku \u00eero b\u00eabandor in, l\u00ea ji bo siberoj\u00ea w\u00ea r\u00eaveber\u00ean \u00e7alak bin. Her\u00ee k\u00eam p\u00eaw\u00eest e mirov wisa bib\u00eene \u00fb wisa binirx\u00eene. Em yekser bib\u00eajin, ne wek\u00ee ber\u00ea ye, l\u00ea gelek \u00eensan\u00ean me y\u00ean dixebitin b\u00ea perwerde ne, b\u00ea tecr\u00fbbe ne \u00fb ne di ferqa berpirsiyariya cih\u00ea xwe de ne. Hejmara kes\u00ean ku difikirin ji ber m\u00fb\u00e7eya xwe li wir cih digirin \u00fb wisa b\u00eaberpirsiyar\u00ee n\u00eaz dibin ne k\u00eam in. Ev derdor xwe wek\u00ee mem\u00fbr\u00ean ku bi m\u00fb\u00e7eyan di nava \u201cdewlet\u00ea\u201d de dixebitin dib\u00eene. Di war\u00ea avakirina demokrat\u00eek a pergal\u00ea de ev n\u00eaz\u00eekat\u00ee gelek pirsgir\u00eakan diafir\u00eene. Bi heman reng\u00ee, dema ku Neteweya Demokrat\u00eek \u00fb Pergala Aboriya Komunal Demokrat\u00eek wek\u00ee \u201cdewlet\u201d \u00fb \u201c\u00eeqt\u00eedar\u201d b\u00ea \u015f\u00eerovekirin, bibe sedema \u015f\u00eeroveyeke wisa, ev \u00ea ji bo xwezay\u00ea, civak\u00ea, ked\u00ea, exlaq, pol\u00eet\u00eeka, d\u00eerok, heq\u00eeqet \u00fb Tevgera Azadiy\u00ea bibe neheqiya her\u00ee mezin.<\/p>\n<p>E\u015fkere ye, di nava xebat\u00ean aboriy\u00ea de jin tine be, w\u00ea ew xebat nebe xebateke civak\u00ee, ekoloj\u00eek, komunal, demokrat\u00eek \u00fb azadiya jin\u00ea dixwaze. Jin di aboriya civak\u00ee de p\u00ea\u015feng e. Li ser v\u00ee esas\u00ee berpirsiyariy\u00ea digire. Jin di \u015earistaniya Demokrat\u00eek de s\u00fbbjeya civak\u00ee ye. Wek\u00ee xwezay\u00ea ye. P\u00eanaseya Kurdan a ji bo xweza \u00fb xweda \u00fb ji bo p\u00eanaseya jin\u00ea di nuqteya jiyana xwezay\u00ee de digih\u00eajin hev, eyn\u00ee dibin. Jin t\u00eene dinyay\u00ea, mezin dike, bi ked\u00ea dide nasandin, perwerde dike, bi exlaq dike, \u00e7and\u00ea bar dike, civak\u00ee dike, r\u00eazdar dike, ziman \u00fb aqil dide. Jin-dayika ku civak\u00ea bi ked \u00fb aboriy\u00ea didom\u00eene li ser v\u00ee bingeh\u00ee dibe n\u00fbnera \u015earistaniya Demokrat\u00eek. Di nav Kurdan de jin; ruxm\u00ee hem\u00fb \u015f\u00eawaz\u00ean desthilatdariy\u00ea j\u00ee n\u00fbnertiya binesaziya \u00e7and\u00ee ya Neteweya Demokrat\u00eek dike. Civaka xwezay\u00ee \u00fb aboriy\u00ea bi jiyan \u00fb \u00e7and\u00ea dide jiyandin, xwed\u00ee poz\u00eesyoneke wisa ye.<\/p>\n<p>Li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee di r\u00eaxistinkirina qada abor\u00ee de tecr\u00fbbe, ezm\u00fbn \u00fb r\u00eaxistinb\u00fbna jin\u00ea j\u00ee \u00e7\u00eab\u00fbye \u00fb gir\u00eaday\u00ee van li pirsgir\u00eakan j\u00ee rast hatiye. Di merheleya hey\u00ee de di mijar\u00ean cuda de p\u00ea\u015fketinek \u00e7\u00eab\u00fbye. Di qad\u00ean xebata aboriy\u00ea de n\u00fbnertiya jin\u00ea tev\u00ee k\u00eam \u00fb kurtasiyan j\u00ee p\u00eak t\u00ea. Di v\u00ea mijar\u00ea de hestyarb\u00fbneke mezin \u00e7\u00eab\u00fbye. Her di\u00e7e bi saz\u00ee dibe. Her di\u00e7e jin z\u00eadetir eleqedar dibin ku tevkariy\u00ea bi xebatan bikin \u00fb berpirsiyariy\u00ea bigirin. Di aboriy\u00ea de asta \u00e7awan\u00ee \u00fb n\u00fbnertiya jin\u00ea j\u00ee p\u00ea\u015f dikeve. Bi\u00e7\u00fbk j\u00ee be hin projey\u00ean xweser j\u00ee t\u00ean p\u00ea\u015fxistin. Ti\u015ft\u00ean ku em diyar dikin bi maneya amadekariya ji bo siberoj\u00ea ne, wek\u00ee binesaziy\u00ea ne. Feqet rew\u015f\u00ean ney\u00ean\u00ee y\u00ean ku me ji bo aboriya gi\u015ft\u00ee diyar kirin hene \u00fb di qada civak\u00ee de l\u00eakol\u00een, proje \u00fb plansaziy\u00ean ku bikaribin li ser eksen\u00ea jin\u00ea ji bo r\u00eaxistinb\u00fbna xweser bibin binesaz\u00ee \u00e7\u00eaneb\u00fbne.<\/p>\n<p>Pirsgir\u00eak\u00ean aboriy\u00ea y\u00ean jin\u00ea bi r\u00eaxistinb\u00fbna xweser bi qism\u00ee dikarin b\u00ean \u00e7areserkirin. Di nava gi\u015ft\u00ee de j\u00ee w\u00ea \u00e7areseriy\u00ean qism\u00ee p\u00ea\u015f bikevin. Encax \u00e7areseriya kokdar; bi r\u00eaxistinb\u00fbna aboriya civak\u00ee ya gi\u015ft\u00ee \u00fb xweser dikare p\u00eakan be. Li vir, asta hevtemamker a pergal\u00ee ya herdu r\u00eaxistinb\u00fbnan w\u00ea pirsgir\u00eak\u00ea \u00e7areser bike. Di rew\u015fa hey\u00ee de jin di nava r\u00eaxistinb\u00fbna gi\u015ft\u00ee de hewl dide di mijara aboriy\u00ea de xwe ava bike. Ev gir\u00eeng e, l\u00ea teng \u00fb seresere dim\u00eene. Hewldana ku dixwaze di nava aboriya gi\u015ft\u00ee de hejmara jin\u00ean xebatkar z\u00eade bike, hevserokatiy\u00ea p\u00ea\u015f bixe, di nava xebat\u00ean prat\u00eek\u00ee de cih bigire gir\u00eeng e. Feqet berpirsiyariya d\u00eerok\u00ee ya jin\u00ea heye. P\u00eaw\u00eest e di aboriya komunal de p\u00ea\u015feng be. Her wiha, di nava gi\u015ft\u00ee civak\u00ea de ji bo ku jin rol\u00ea bigire hestyariyek j\u00ee \u00e7\u00eab\u00fbye. Ev j\u00ee p\u00ea\u015fketinek e. Di gi\u015ft\u00ee aboriy\u00ea de jin cih\u00ea xwe digirin. Di hin qad\u00ean kar de jin z\u00eadetir \u00e7alak e \u00fb bi poz\u00eesyona p\u00ea\u015feng radibe. Nebes j\u00ee be projey\u00ean xweser t\u00ean p\u00ea\u015fxistin. Xebat\u00ean abor\u00ee \u00fb koperat\u00eef\u00ean wisa hene ku ten\u00ea jin t\u00ea de cih digirin, p\u00ea\u015fengiya w\u00ea dikin, berpirsiyariya w\u00ea ya prat\u00eek\u00ee radikin. R\u00eabaza koperat\u00eef\u00ea ya ku me li jor behs\u00ea kir di projey\u00ean xweser de z\u00eadetir t\u00ean p\u00eakan\u00een. Sedema w\u00ea j\u00ee ew e ku jin di war\u00ea tevkariya madd\u00ee de z\u00eadetir bi pirsgir\u00eakan re hevr\u00fb dibe. Di xebat\u00ean aboriya Rojava de p\u00ea\u015fiya jin\u00ea vekiriye; \u00eemkan heye ku xwe di zaneb\u00fbn, danehev, tecr\u00fbbe, ezm\u00fbn \u00fb hwd. de p\u00ea\u015f bix\u00eene \u00fb ji bo pirsgir\u00eak\u00ea bibe bersiv.<\/p>\n<p>Di v\u00ea mijar\u00ea de xebat\u00ean perwerdeya taybet \u00fb xweser dikarin b\u00ean p\u00ea\u015fxistin. Di perwerdeyan de mirov dikare giraniy\u00ea bide ser jina p\u00ea\u015feng. H\u00eaza jina her\u00eam\u00ee ya ku w\u00ea p\u00ea\u015fengiy\u00ea bike dikare z\u00eadetir b\u00ea p\u00ea\u015fxistin. Di v\u00ea mijar\u00ea de potansiyel heye. Bi l\u00eakol\u00eenan dikare hawizek\u00ee daneyan b\u00ea avakirin. Gir\u00eaday\u00ee van daneyan projey\u00ean mayinde \u00fb demdir\u00eaj b\u00ean p\u00ea\u015fxistin dikare encamgir be. Ji bo v\u00ea yek\u00ea lazim e xebat\u00ean l\u00eakol\u00een \u00fb p\u00ea\u015fxistin\u00ea bi saz\u00ee bibin. Bi v\u00ee reng\u00ee mirov dikare li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee pirsgir\u00eak\u00ean aboriy\u00ea y\u00ean jin\u00ea tesp\u00eet bike \u00fb projey\u00ean \u00e7areseriy\u00ea p\u00ea\u015f bix\u00eene. Heta mirov dikare \u00eemkan \u00fb derfet\u00ean Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee binirx\u00eene \u00fb ji bo r\u00eaxistinb\u00fbna jin\u00ean Kurdistan\u00ee y\u00ean ku li \u00e7ar par\u00e7e Kurdistan \u00fb li dever\u00ean cuda y\u00ean dinyay\u00ea belav b\u00fbne pi\u015ftgiriy\u00ea bide \u00fb p\u00ea\u015fengiy\u00ea bike.<\/p>\n<p>Li Rojava \u00fb Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee yek ji asteng\u00ean her\u00ee gir\u00eeng a li p\u00ea\u015fiya Pergala Aboriya Komunal Demokrat\u00eek j\u00ee be\u015fa tucaran e. Hem asteng e hem j\u00ee be\u015feke wisa ya civak\u00ee ye ku li benda r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ea ye. Tucar; ji ber p\u00ee\u015fe, kar, feraset \u00fb karaktera xwe li pey Kara Azam\u00ee ye. Di her \u015fert \u00fb merc\u00ee de dixwaze z\u00eadetir qezenc bike. Bi qas\u00ee ku exlaq\u00ee, wijdan\u00ee, civak\u00ee \u00fb netewey\u00ee bibin ewqas\u00ee j\u00ee s\u00fbdmend dibin. Tucar \u00fb ticaret bi vesaziy\u00ean qan\u00fbn\u00ee dikarin ji poz\u00eesyona kara azam\u00ee b\u00ean derxistin. Berevaj\u00ee v\u00ea bibe, w\u00ea ten\u00ea bi zihniyeta kara her\u00ee z\u00eade tevbigere \u00fb di her dem \u00fb \u015fert\u00ee de bi poz\u00eesyoneke dijber derkevin hol\u00ea. W\u00ea di hevkariy\u00ea de israr bikin \u00fb z\u00eadetir dijber bibin.<\/p>\n<p>Be\u015feke ji tucaran, bi awayek\u00ee s\u00fbbjekt\u00eef dijber in. Yan\u00ee terc\u00eeha xwe bi zaneb\u00fbn dikin, dijberiya \u00eedeoloj\u00eek, pol\u00eet\u00eek, ekonom\u00eek, pergal\u00ee dikin \u00fb dikevin nav xebat\u00ean dijminane. Li gel dewleta S\u00fbr\u00ee, Tirk\u00ee, \u00ceran, Iraq\u00ea \u00fb h\u00eaz\u00ean din \u00ean navnetewey\u00ee dixebitin, hevkariy\u00ea dikin, di nava v\u00ea r\u00eaxistinb\u00fbn\u00ea de li ber Neteweya Demokrat\u00eek \u00fb Pergala Aboriya Komunal dibin asteng. Ev be\u015fa tucaran ku bi m\u00eatingeriya ekonom\u00eek re hevkariy\u00ea dike, di nava civak\u00ea de be\u015feke wisa ye ku her\u00ee z\u00eade ketiye pey kara azam\u00ee, \u00e7avbir\u00e7\u00ee ye, s\u00eenor \u00fb p\u00eevanek\u00ee exlaq\u00ee nas nake. Serk\u00ea\u015f\u00ean jir\u00eaderketin\u00ea ne. Li gel m\u00eatingeriya ekonom\u00eek hevkariy\u00ea dikin \u00fb hewl didin abor\u00ee \u00fb bazirganiya R\u00eaveberiya Xweser bi xwe ve gir\u00ea bidin. \u201cJi bo ji sed\u00ee dehek\u00ee (10) bi ewle p\u00ea raz\u00ee ye li her der\u00ea bixebite; ji sed\u00ee 20\u2019\u00ea m\u00eesoger mad\u00ea w\u00ee vedike; ji sed\u00ee 50\u00a0 derfehat\u00ee (kustex) dike, ji sed\u00ee 100 hem\u00fb yasay\u00ean \u00eensan\u00ee dide binp\u00eakirin; bi kara ji sed\u00ee 300\u2019\u00ee, \u00eeht\u00eemala daliqandina xwediy\u00ea w\u00ee j\u00ee t\u00ea de hebe, ti cinayet tine ye neke, ti tal\u00fbke tine ye nekeve nav\u00ea.\u201d (I.J. Dunning)<\/p>\n<p>Ti\u015ft\u00ean ku li jor\u00ea hatin diyarkirin rew\u015feke taybet \u00eefade dikin. Tab\u00ee ji bo v\u00ea yek\u00ea tedb\u00eer\u00ean p\u00eaw\u00eest t\u00ean girtin. Feqet dema ku mirov bi awayek\u00ee gi\u015ft\u00ee n\u00eaz\u00ee mesel\u00ea dibe tedb\u00eera her\u00ee gir\u00eeng \u00fb mayinde ew e ku qad b\u00ea bir\u00eaxistinkirin. Bazirgan\u00ee \u00fb bazirgan\u00ea ku di \u00e7ar\u00e7oveya Xweseriya Demokrat\u00eek de nehatibe r\u00eaxistinkirin nikare b\u00ea kontrolkirin \u00fb nakeve bin xizmeta pergal\u00ea. Di her dem \u00fb \u015fert\u00ee de w\u00ea bibe tal\u00fbke. Di rew\u015fa hey\u00ee de li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee ticaret \u00fb tucar b\u00ear\u00eaxistin\u00ee ne. Lewma j\u00ee b\u00ea kontrol in. Halb\u00fbk\u00ee be\u015fa tucaran \u00fb qada bazirganiy\u00ea avaniyeke gir\u00eeng a civak\u00ee ye \u00fb div\u00ea were r\u00eaxistinkirin. Bazirgan ne ji dervey\u00ee \u00e7ar\u00e7oveya r\u00eaxistinb\u00fbna Neteweya Demokrat\u00eek e. Di nava potansiyela r\u00eaxistinb\u00fbna ekonom\u00eek de cih\u00ea xwe digirin. Her \u00e7iqas\u00ee li ser v\u00ea qad\u00ea l\u00eah\u00fbrb\u00fbn\u00ean r\u00eaxistina aboriy\u00ea ya R\u00eaveberiya Xweser hebe j\u00ee ne xwed\u00ee projey\u00ean berfireh \u00fb p\u00eakan e. P\u00eaw\u00eest e ji bo pirsgir\u00eak\u00ea \u00e7areseriyeke komple, di war\u00ea pergal\u00ee de b\u00ea peydakirin. Ev l\u00eager\u00een \u00fb hewldan pir s\u00eenordar e.<\/p>\n<p>N\u00eaz\u00ee heft sal in Yek\u00eetiya Bazirgan\u00ee \u00fb Sanayiy\u00ea hatiye avakirin. Xebata esas\u00ee ya yek\u00eetiy\u00ea ew e ku di nava Wezaret\u00ea de xebat\u00ean bazirgan\u00ee \u00fb sanayiy\u00ea bi kareke z\u00eadetir \u00fb bi leztir bide me\u015fandin. Yan\u00ee di burokrasiy\u00ea de xebatan h\u00easan dike. Xebateke bidestxistina kara azam\u00ee ye. Halb\u00fbk\u00ee di nava aboriya civak\u00ee de kar\u00ea yek\u00eetiy\u00ea ew e ku di v\u00ea qad\u00ea de pi\u015ftevaniy\u00ea \u00fb yek\u00eetiya h\u00eaz\u00ea p\u00ea\u015f bix\u00eene \u00fb projey\u00ean mezin bixe meriyet\u00ea. Biserxistina wan karan e ku kesek nikare bi tena ser\u00ea xwe bike. Di nava pi\u015ftevaniy\u00ea de ev potansiyela b\u00eabandormay\u00ee bikeve meriyet\u00ea w\u00ea di gelek mijaran de serketin \u00e7\u00eabibin. Bi milek\u00ee j\u00ee ev derdor\u00ean kar w\u00ea bi koperat\u00eef, pi\u015ftevan\u00ee \u00fb yek\u00eetiya h\u00eaz\u00ea ve ji bo aboriya komunal, bazara civak\u00ee b\u00ean qezenckirin. Me\u015fandina n\u00eeqa\u015fan, l\u00eah\u00fbrb\u00fbn, p\u00ea\u015fxistina projeyan, berpirsiyariya beramber nehatiye p\u00ea\u015fxistin. R\u00eaxistina Abor\u00ee \u00fb TEV-DEM di v\u00ea mijar\u00ea de p\u00eaw\u00eest e bi rola p\u00ea\u015fengiy\u00ea rabin, l\u00ea bel\u00ea t\u00ea de rola xwe nel\u00eestine. Di encam de hewce dike ku qada bazirganiy\u00ea \u00fb be\u015fa bazirganan hem di war\u00ea ekonom\u00eek de hem j\u00ee di war\u00ea pol\u00eet\u00eek de b\u00ean bir\u00eaxistinkirin. Berevaj\u00ee v\u00ea, her bi\u00e7e w\u00ea z\u00eadetir ser\u00ea\u015f \u00e7\u00eabibe \u00fb z\u00eadetir pirsgir\u00eakan biafir\u00eene. W\u00ea bi awayek\u00ee objekt\u00eef \u00eemkan b\u00ea day\u00een ku ev be\u015f li ser ser\u00ea civak\u00ea mijokdariy\u00ea bike. Ji bo m\u00eatingeriya ekonom\u00eek w\u00ea zem\u00een b\u00ea vekirin.<\/p>\n<p><strong>Encam<\/strong><\/p>\n<p>Avakirina pergal\u00ea r\u00eaxistinb\u00fbna komple \u00eefade dike. R\u00eaxistinb\u00fbna aboriy\u00ea j\u00ee li ser v\u00ee esas\u00ee \u00fb di v\u00ea \u00e7ar\u00e7ovey\u00ea de p\u00eaw\u00eest e bi kom\u00eetey\u00ean din re peywend\u00eedar be. Aboriya Komunal Demokrat\u00eek di asta pergal\u00ee de r\u00eaxistin dike \u00fb di avakirina neteweya demokrat\u00eek de bi roleke temamker radibe. Her kom\u00eete di ast\u00ean cuda de bi aboriy\u00ea re peywend\u00eedar dibe. Di ast\u00ean cuda de \u00fb bi terz\u00ea dizanin hewl didin aboriy\u00ean xwe y\u00ean p\u00eaw\u00eestiy\u00ea p\u00ea dib\u00eenin r\u00eaxistin bikin. Bi v\u00ee \u015fekl\u00ee carina li dervey\u00ee r\u00eagez\u00ean Aboriya Komunal Demokrat\u00eek dim\u00eenin. Ji ber v\u00ea yek\u00ea Kom\u00eeteya Aboriy\u00ea ewil\u00ee p\u00eaw\u00eest e di mijara sererastkirina feraset, terz \u00fb r\u00eabaz\u00ea de hestyar be. Div\u00ea bi r\u00ea \u00fb r\u00eabaz\u00ean cuda karibe pi\u015ftgiriy\u00ea bide kom\u00eeteyan \u00fb wan gir\u00eaday\u00ee r\u00eagezan bih\u00eale. Heta p\u00eaw\u00eest e karibe di v\u00ea mijar\u00ea de p\u00ea\u015fengiy\u00ea bike. Heger karibe peywendiy\u00ean xwe y\u00ean bi TEV-DEM, \u015earedar\u00ee, Maliye, Ekoloj\u00ee \u00fb kom\u00eetey\u00ean wek\u00ee van re xurttir bike w\u00ea encamgiriya w\u00ea j\u00ee z\u00eadetir bibe. Jixwe ew \u00fb kom\u00eeteya aboriy\u00ea ya jin\u00ea bi hev re dixebitin. Ji bo xebat\u00ean ekonom\u00eek \u00ean ku div\u00ea bi hev re b\u00ean me\u015fandin karibe l\u00eakol\u00een, proje \u00fb plansaziyan amade bike w\u00ea karibe encam\u00ean gir\u00eengtir bi dest bixe. Di mijar\u00ean wek\u00ee sanay\u00ee, bazirgan\u00ee, z\u00eereet, cotkar\u00ee, avah\u00eesaz\u00ee, veguhestin, ajaldar\u00ee \u00fb hwd. de w\u00ea pi\u015ftevaniyeke kolekt\u00eef derkeve hol\u00ea. Xulase, Kom\u00eeteya Aboriy\u00ea bi peywendiy\u00ean di navbera saziyan de armanc dike ku Pergala Aboriya Komunal b\u00ea avakirin \u00fb di \u00een\u015faya R\u00eaveberiya Xweser de rol\u00ea bigire.<\/p>\n<p>R\u00eaxistinb\u00fbna komun, mecl\u00ees, akadem\u00ee \u00fb koperat\u00eef\u00ea esas b\u00ea girtin avakirina aboriya civak\u00ee di asteke mezin de dikare p\u00eak were. Bi qas\u00ee ku r\u00eagez\u00ean Ekonomiya Komunal Demokrat\u00eek (wek\u00ee ekoloj\u00eekb\u00fbn, azad\u00eexwaziya jin\u00ea, al\u00eegiriya bazara civak\u00ee, dijberiya kara azam\u00ee \u00fb endustriyal\u00eezm\u00ea) jiyan\u00ee bibin w\u00ea aboriya t\u00eara xwe dike p\u00ea\u015f bikeve \u00fb \u00een\u015fa p\u00eak were. Bi qas\u00ee ku bi avaniya gi\u015ft\u00ee re hevdu temam dike w\u00ea civak karibe xwe bi xwe bi r\u00ea ve bibe. Pergala Konfederal a ku di Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee de b\u00ea avakirin w\u00ea bandor\u00ea li hem\u00fb Rojhilata Nav\u00een bike \u00fb azadiya gelan b\u00eene.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 ABORIYA LI BAKUR-ROJHILAT\u00ca S\u00dbR\u00ce EM\u00ceN ARAM &nbsp; Aboriya li Bakur-Rojhilat\u00ea S\u00fbr\u00ee dikare di bin s\u00ea sernavan de b\u00ea nirxandin. Yek, bandor \u00fb encam\u00ean m\u00eatingeriya ekonom\u00eek a li ser aboriya civak\u00ea. Dudu; rew\u015fa aboriya civak\u00ea. Sis\u00ea; r\u00eaxistinb\u00fbna Aboriya Komunal Demokrat\u00eek \u00fb encam\u00ean w\u00ea. Rew\u015fa abor\u00ee ya ku di bin s\u00ea serenavan de b\u00ea xulasekirin dikare [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1001,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1000","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1000","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1000"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1000\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1002,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1000\/revisions\/1002"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1001"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1000"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1000"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kurdi.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1000"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}